تحف العقول عن آل الرسول ( ص ) ( فارسي ) — الصفحة ٣٥٢

سخنانى كوتاه از امام صادق عليه السّلام در زمينه‌هاى : « پند ، حكمت ، زهد و امثال آن

پيوستن آب باران به آب رودخانه‌ها است . و نيز دورى دلهاى بدكاران بهنگام ملاقات - هر چند مهر و محبّت را با زبان خود بيان كنند - مانند دورى حيوانات از دوستى و محبّت است ، هر چند علف خوردنشان بر سر يك آخور به طول انجامد .

140 - فرد باسخاوت و بخشنده آن كسى است كه مال خود را در پرداخت حقوق الهى صرف مىكند .

141 - اى مؤمنان ، و اى نگهداران راز ، به روز غفلت فراموشكاران ؛ انديشه كنيد و يادآور شويد !

142 - مفضّل بن عمر گويد : از امام صادق عليه السّلام پرسيدم : حسب به چيست ؟

فرمود : به ثروت و مال است ، گفتم : كرم چيست ؟ فرمود : پرهيزگارى و تقوا ، گفتم : شرافت و بزرگوارى چيست ؟ فرمود : سخاوت ، خير بر تو ! آيا نديدى كه حاتم طائى چگونه آقا و شريف قوم خود شد ، با اينكه موقعيّت خانوادگى هم نداشت ؟ !

143 - مردانگى دو نوع است : يكى در وطن ، و ديگرى در سفر ، و امّا مردانگى در وطن به خواندن قرآن است ، و رفتن به مسجد ، و معاشرت با نيكوكاران ، و دقّت در فهم مسائل دين ، و امّا مردانگى در سفر به بخشش توشه است ، و شوخى كردن ؛ نه آن نوع شوخى كه خدا را به خشم مىآورد ، و كم مخالفت كردن با هم سفرت ، و اجتناب از نقل سرگذشت آنان هنگام جدائى .

144 - بدان ، كه كشندهء على عليه السّلام با شمشير اگر به من امانتى بسپارد ، يا از من در امرى مشورت و نظرخواهى كند ، و من هم بپذيرم ؛ حتما امانت را در حقّ او رعايت مىكنم .

145 - سفيان گويد : از آن حضرت عليه السّلام پرسيدم : آيا جايز است كه آدمى از خود تعريف كند ؟ ! فرمود : آرى ؛ بهنگام ضرورت ، آيا سخن يوسف ( عليه السّلام ) را نشنيدى [ كه خطاب به پادشاه مصر گفت ] : * ( اجْعَلْنِي عَلى خَزائِنِ الأَرْضِ إِنِّي حَفِيظٌ عَلِيمٌ ) * « مرا بر خزانه‌هاى اين سرزمين برگمار كه بدان نگاهبان و كاملا دانايم - يوسف : 55 » ، و نيز سخن [ هود ] آن بندهء نيكوكار را [ كه گفت ] : * ( أَنَا لَكُمْ ناصِحٌ أَمِينٌ ) * « من براى شما نيكخواه و امين هستم - اعراف : 68 » ؟ !

146 - خداوند به داود پيامبر عليه السّلام وحى كرد ، اى داود ، تو اراده مىكنى و من هم اراده [ مىكنم ] ، پس اگر به همان خواست من بسنده كنى از هر چه خواهى تو را كفايت كرده و بىنياز سازم ، و اگر بخواستهء خود پافشارى كنى تو را در رسيدن