الطب الكبير يا فرشته نجات ( فارسي ) — الصفحة ٨٩

معالجات علماى آلمان وهلند وجاى ديگر راجع بدواى ( شيرين بيان ) تكميل شود

ميتوان اميدوار بود كه مرض موذى زخم معده كه هزاران سال دوا نداشت ، بكلى بر

بيفتد وبشر از اين بيمارى خطرناك رهائى يابد ) حاليه بنده بطور تكميل خاصيت عجيب

شيرين بيان را بعرض مىرسانم :

شرح خاصيت ( شيرين بيان ) وريشهء آن

شيرين بيان ( يعنى سوس ) بزبان شيرازي ( مهلك ) بزبان أصفهاني ( مژو ) بزبان

تركى شيرين بيان ( شيرين بان ) رشيه آنرا ( أصل سوس ) وبيخ مهلك مىگويند بزبان

فرنگ ( كليسربزه ) مىگويند .

( شيرين بيان ) نباتى است كه در بيشتر بلاد بهم مىرسد ونبات آن برروى زمين

پهن مىشود وميچسبد بر آن ودر مكانيكه سبز شده ، بدشوارى بر طرف مىشود وغلظت

وضخامت آن از يك انگشت تا بقدر قبضه وزيادتر مىشود .

( رنگ گل شيرين بيان ) ما بين قرمزى وآبى مىباشد وبيشتر زرد رنگ است

وريشهء آن بلند وپوست ريشهء آن سياه رنگ است ومغز ريشهء آن زرد است . يك رقم

تلخ است ويك رقم شيرين است وريشه آن را كه ( أصل سوس ) مىگويند استعمال

ميشود ، تلخ آن سم است . وميگويند كه مار ( شيرين بيان ) را دوست ميدارد وخودشرا

ميمالد بر علف نامبرده ، لذا نبادا اين علف ( زهر ) آلوده شده باشد بايد ( أصل سوس )

را پوست بكنند ومغز ريشهء ( أصل سوس ) را استعمال كنند وبهترين شيرين بيان آنست

كه شيرين كم ريشه زرد متوسط درغلظت وباريكى باشد وقوت آن تا ده سال باقي مىماند

وبعد فاسد مىشود ، طبيعت گرم در درجه دوم وخشك در درجه أول مىباشد وبعضى گرم

در أول وبعضى معتدل در رطوبت وپيوسته ميدانند ، خاصيت آن منضج أخلاط غليظ

ومركبه ومسكن تشنگى والتهاب معده خصوص نقوع آن يعنى ( خيس كرده كه نماليده

باشند ) وبخورند ونرم كنند سينه وحلق ودر عطشى كه از رطوبت توليد شده باشد

چندان نفعي ندارد ومسهل رطوبت وغاسل اعضاى باطني ( اعضاى باطن بدن را شستشو ميدهد

ومعده را پاك وسالم مىكند ووقتى كه معده پاك وسالم شد ، تمام اعضاى بدن سالم است