الطب الكبير يا فرشته نجات ( فارسي ) — الصفحة ٣٣٩

16 نخود اشنانرا بكوبد وبخورد ، ( حيض ) وبول بسته را باز مىكند واز براي مرض

استسقاء نافع است .

گر پر مرغ خانگى دو سه روز * * سوزى وسائى از براي دوا

بر جراحت نشانيش دو سه روز * * آورد درهم آن جراحت را

يعنى اگر پر مرغ خانگى را بسوزانيد بعد بسائيد ودو سه روز از سوخته پر

مرغ روى جراحت ها بپاشند جراحت را خوب مىكند .

آب ( آبى ) شكند تشنگيت بكند دفع قى ودفع جشا

ببرد نفت دم وربو كند * * منع سيلان فضول از احشا

آبى ( به ) خوردنى مىباشد آب ( به ) كسى بخورد تشنگى را بر طرف مىكند .

قى كردن وآروغ بدبو را دفع مىكند ، خون گلو وسرفه تنگ نفس را برطرف مىكند

ريختن مادة مرض را بر أعضاء توى شكم انسان جلوگيرى مىكند .

هست ريحان بدل نكو وبود * * بذر وبرگش مقوى امعا

ديده از روى منفعت اثرش * * هر كه برداء فيل كرده طلا

ريحان همان است كه در سبزى خوردن معروف است ، تخم وبرگ ريحان مقوى

روده مىباشد ومقوى قلب است . مرض داء الفيل يك مرضى است كه ساق هاى پا ضخيم

وباد دار مىشود كه ساق پا بضخامت پاى فيل مىشود باينجهت مىگويند : ( داء الفيل ) لذا

ريحانرا بكوبند بر ساق پا بمالند ، مرض برطرف مىشود ، البتة بعد از ترك قند چاى وشكر

وپاك كردن معده از أخلاط فاسده .

گر خورى يك درم از سكبينج * * پاك سازد ز فضول امعا را

ببرد نقرس وقولنج ودوار * * صرع درد سر واستسقا را

سكبينج يك صمغى است كه عطارهاى قديمى دارند يكدرم بخورد روده را از

أخلاط فاسد پاك مىكند ( نقرس ) كه مرض سر انگشتان است ، ( قولنج ) دوار ( گرديدن

سر ) صرع ( دردسر ) ، استسقاء را برطرف مىكند .

سماق وآب أو هر يك بمعده * * موافق باشد آرد اشتها را