تاريخ فقه و فقها ( فارسي ) — الصفحة ٢٦٣

فقهاى دورهء هشتم

الفقهيّة و نتائج الافكار ( ريحانة الادب ، 2 / 431 ، قصص العلماء ، 3 ، روضات الجنات ، 11 ، اعيان الشيعة ، 5 / 397 )

شيخ محمد حسن اصفهانى ( 1266 ه )

: صاحب جواهر الكلام . وى فرزند شيخ باقر از اركان علماى اماميه و صاحب بزرگترين موسوعه فقهى شيعه و از مراجع گرانقدر بوده و تا كنون كتاب مذكور از مهمترين منابع و مآخذ فقهى است . سيد جواد عاملى ، صاحب مفتاح الكرامة ، شيخ جعفر كاشف الغطاء و شيخ موسى كاشف الغطاء ، از استادان مترجمند .

وى به جهت موقعيتى كه كتاب ارزشمندش در بين فقهاى بعد از خود پيدا كرد ملقب به شيخ الفقهاء شد و يكى از شاگردانش به نام شيخ العراقين ، در بارهء مرتبت اين اثر جاودان داد سخن داده است .

صاحب جواهر از معاصران شيخ انصارى است و گروهى معتقدند شيخ به خاطر احترام زيادى كه براى ايشان قائل بود درسشان حاضر مىشد و در كتاب مكاسب با احترام خاص به تعبير بعض المعاصرين و نظاير آن از او ياد مىكند .

از ديگر آثار اوست : كتابهايى در باب حج ، خمس ، زكات ، دماء ثلاثة ، طهارت ، صلات ، فرائض و مواريث . ( ريحانة الادب ، 2 / 419 ، هدية الاحباب ، 171 ، مستدرك الوسائل ، 397 )

فقهاى ديگر دورهء هشتم

- 8 - 3 در پايان معرفى دانشمندان اين عصر مناسب است فهرستوار نام چند نفر از معاريف را نيز ذكر كنيم :

سيد جواد عاملى ( 1226 ه ) :

صاحب مفتاح الكرامة . ( ريحانة الادب ، 2 / 444 ، روضات الجنات ، 156 ، هدية الاحباب ، 182 )

حاج مولى محمد حسن قزوينى ( 1240 ه ) :

صاحب رياض الشهادة . ( ريحانة الادب ، 2 / 428 ، روضات الجنات ، 180 ، الذريعة ، 4 / 425 و 464 )

محقق اعرجى ( 1240 ه ) ،

سيد محسن ، معروف به مقدس كاظمى ، صاحب الوافى فى شرح الوافية . ( ريحانة الادب ، 3 / 485 ، مستدرك الوسائل ، 399 ، روضات الجنات ، 549 )

سيد عبد الله شبّر ( 1242 ه ) :

صاحب تأليفات بسيار از جمله المناهج . ( ريحانة الادب ، 2 / 296 ، روضات الجنات ، 374 ، هدية الاحباب ، 159 ) .