تشيع در تسنن ( فارسي ) — الصفحة ١٧٦

همچنين بعضي ديگر ، آيهء * ( يرسل عليكما شواظ من نار ونحاس فلا

تنتصران ) * ( 1 ) را به جر " نحاس " خوانده اند ، در حالي كه عطف به " شواظ "

مى باشد .

در پاسخ گفته مى شود : چنان كه مفسرين ونحويون ، تذكر داده اند ،

توجيه كردن اعراب جر در اين موارد به " خفض به جوار " فقط يك احتمال

است كه برخى مطرح كرده اند وبه هيچ وجه متعين نيست .

" زمخشري " درباره ء تركيب " حور عين " مى گويد : اگر به جر * ( حور

عين ) * خوانده شود ، دو احتمال وجود دارد :

أول ، آن كه عطف بر * ( في جنات النعيم ) * ( 2 ) است ، مثل اين كه خداوند

فرموده است : " هم في جنات النعيم وفاكهة ولحم طير وحور " .

دوم ، آن كه عطف بر " أكواب " باشد ، زيرا معناى * ( يطوف عليهم ولدان

مخلدون بأكواب ) * ، " ينعمون بأكواب " ( 3 ) ، مى باشد .

بنابر اين ، همان طور كه مشاهده مى كنيد ، " زمخشري " مسأله خفض به

جوار را مطرح نكرده است . اين دو احتمال در كتاب " مغنى " نيز ذكر شده

است . از صاحب " كشف " در اينجا نقل شده است كه :

كون الجر بالجوار يأباه الفصل أو يضعفه ، ( 4 )

جر به جوار يا مردود است يا احتمال ضعيفى است ، به خاطر فصل .


1 . خدا بر شما شراره‌هاى آتش ومس ( يا روى ) گداخته فرود آرد تا هيچ نصرت ونجاتي نيابيد . الرحمن ، آيهء 35 . 2 . در بهشت پر نعمت جاودانى متنعمند . الواقعة ، آيهء 12 . 3 . متنعم مى شوند با كوزه‌هايى . . . . 4 . به نقل از تفسير آلوسى ، ج 27 ، ص 137 .