تشيع در تسنن ( فارسي ) — الصفحة ١٥٥

من بنده ء خدا وبرادر رسولش هستم ، ومن بزرگ ترين

گواهى دهندگانم ، اين مطلب را بعد از من كسى نمى گويد ، مگر شخص

بسيار دروغگو . من هفت سال پيشتر از مردم نماز خواندم .

با وجود تشريع قبلي نماز ، ادعاى اجماع بر مدنى بودن آية وضو ( 1 ) شده

است ، ( 2 ) چنان كه آية مذكور در سوره ء المائدة قرار دارد كه آن را هم مدنى

مى دانند . ( 3 ) البتة بدون شك ، چنان كه از خود آيات اين سوره ء مباركه استفاده

مى شود ، برخى از آيات آن در أواخر عمر شريف رسول أكرم ( صلى الله عليه وآله ) نازل

شده است .

با توجه به اين مطلب ، احتمال آن هست كه وضو در ابتدأ ، در برخى

شرايط يا جزئيات به گونه اى ديگر بوده است وسپس با نزول آية كريمه ،

سنت قبلي درباره ء وضو منسوخ گرديده است . برخى از روايات نيز به

همين مسأله اشاره دارد .

بنابر اين ، رد پاره اى روايات در مقام تعارض ، لزوما به معنى تكذيب

آنها نيست ، زيرا ممكن است راويان ، حكمي را كه منسوخ شده است ،

بدون توجه به اين جهت يا با در نظر داشتن وضوح نسخ آن ، نقل كرده باشند .

اكنون با توجه به اين چند نكته ، آيهء شريفهء وضو وتيمم را نقل نموده

وجهات مورد بحث را توضيح مى دهيم .

خداوند متعال مى فرمايد :

* ( يا أيها الذين آمنوا إذا قمتم إلى الصلاة فاغسلوا وجوهكم

وأيديكم إلى المرافق وامسحوا برءوسكم وأرجلكم إلى

1 . المائدة ، آيهء 6 . 2 . جلال الدين سيوطى ، الاتقان في علوم القرآن ، ج 1 ، ص 133 . 3 . همان ، ص 32 و 30 .