تفسير عاملي ( فارسي ) — الجزء ١، الصفحة ١٦٣
نسخ آيت ، معنى « ابوا هذه الامة » تفاوت بغى و حسد ، نه پرسيده بدوزخشان مىبرند ، همه سو قبله است
معنى لغات : « اتَّخَذَ » انتخاب كرد و گرفت « قانِتُونَ » از مصدر قنوت بمعنى تواضع و نماز خواندن و اطاعت خداوند . « بَدِيعُ » از مصدر بدع بكسر باء بمعنى پيدايش دادن ايجاد كردن . « قَضى » از مصدر قضاء حكم كردن و انجام و سرنوشت معيّن كردن و ساختن « نذير » از مصدر نذر با سكون ذال و نذور با ضمّ اوّل و دوّم بمعنى ترساندن و آماده كردن و بمعنى بيم و نويد دادن نيز در قرآن زياد استعمال شده است . « ملة » دين و آئين هر پيغمبر . « اهواء » جمع هوى خواهش و ميل .
سبب نزول مجمع : اختلاف است كه نزول آيه براى مشركين عرب بوده است كه فرشتگان را فرزند خدا دانسته‌اند يا براى مسيحىها كه مسيح را فرزند خدا دانسته‌اند .
ترجمه :
116 مردم بىدين براى خدا فرزند پنداشتند او پاكيزه است [ از هر چه شما بينديشيد ] . چه همه‌ى آنچه در آسمانها و زمين است از او است و همگى به پيشگاهش فروتنند و فرمانبر [ كه ]
117 او پديد آرنده‌ى آسمانها و زمين است و چو چيزى بسرنوشت كند و خواهد به او گويد : باش ، و آن شود .
118 نادانان گفتند : چرا خدا با ما سخن نگويد . و يا براى ما نشانه‌اى و آيتى نيايد ؟ مردمان پيش از ايشان نيز اين گونه سخنان گفتند چون دلهاشان همانند اينان بود ولى همانا نشانه‌هاى حق براى مردم با يقين فرستاديم . اى محمّد [ بهترين آيه و نشانه‌ى حقّ تو هستى كه ] ما
119 بدرستى و حقيقت تو را فرستاديم تا بيم و نويد دهى و كسى از تو نپرسد : دوزخيان كه باشند و چرا بدوزخ روند ؟
جهت نزول :
مجمع : جهودان و مسيحيان نزد پيغمبر ص آمدند كه بما مهلت بده تا سخن تو را بينديشيم آنگاه بپذيريم . آيت 120 « لَنْ تَرْضى ) * - الخ » آن حضرت را از درستى دعوى آنها نااميد كرد .
ترجمه :
120 هرگز جهودان و مسيحيان از تو خشنود نباشند مگر بدين ايشان باشى به آنها بگو : راهنمائى جز راهنماى خداوندى نيست . و اگر تو از پس اين