توضيح المسائل ( فارسي ) — الصفحة ٥٤٩

مسائل ارث

" مسأله 3023 " مسلمان از كافر ارث مىبرد ، ولى كافر - هر چند پدر يا پسر

ميت باشد - از مسلمان ارث نمىبرد ، خواه كافر اصلى باشد يا مرتد . بنابراين اگر مسلمانى هم

وارث مسلمان وهم وارث غير مسلمان داشته باشد همه دارايى أو به وارث مسلمان

مىرسد ، هر چند وارث مسلمان جزو دسته دوم يا سوم باشد ، واگر مسلمان هيچ وارث

مسلمانى ندارد ارث أو مال امام مسلمين است كه در زمان غيبت به دست

فقيه جامع الشرايط مىرسد .

" مسأله 3024 " اگر كافر بميرد ووارث مسلمان داشته باشد همه ارث أو به وارث

مسلمان مىرسد ، هر چند جزو دسته دوم يا سوم باشد ، ولى اگر وارث مسلمانى نداشته

باشد ارث أو به وارث كافر مىرسد . لكن كافر مرتد در اين جهت حكم مسلمان را دارد كه

ارث أو به وارث كافر نمىرسد ، بلكه اگر وارث مسلمان نداشته باشد ارث أو مال امام

مسلمين است .

" مسأله 3025 " اگر كسى يكى از خويشاوندان خود را عمدا وبه ناحق بكشد از ارث

أو محروم مىشود . ولى اگر از روى خطا يا به صورت شبه عمد باشد از أو ارث مىبرد ،

هر چند ارث بردن أو از دية قتل محل اشكال است وبنابر احتياط با ورثه ديگر مصالحه كند .

" مسأله 3026 " قاتل گرچه خود ارث نمىبرد ولى مانع ارث بردن ديگران نمىشود ،

بنابراين اگر به عنوان مثال فرزندى پدر خود را عمدا وبه ناحق بكشد وميت فرزند ديگرى

نداشته باشد ، هر چند خود قاتل ارث نمىبرد ولى فرزندان أو ارث مىبرند ، واگر كسى از

دسته أول وجود ندارد دسته دوم ارث مىبرند ، واگر دسته دوم هم وجود ندارد دسته سوم

ارث مىبرند .

" مسأله 3027 " كساني كه به واسطه خويشاوندى نسبى ارث مىبرند سه دسته اند :

دسته أول - پدر ومادر وأولاد ميت ، وبا نبودن أولاد ، أولاد أولاد هر چه پايين روند ،

هر كدام به ميت نزديكتر است ارث مىبرد ، وتا يك نفر از اين دسته هست دسته دوم ارث

نمىبرند .

دسته دوم - پدر بزرگ ومادر بزرگ هر چه بالا روند - پدرى باشند يا مادرى - وبرادر

وخواهر ميت ، وبا نبودن خواهر وبرادر ، أولاد آنان هر چه پايين روند ، هر كدام به ميت

نزديكتر است ، وتا يك نفر از اين دسته هست دسته سوم ارث نمىبرند .

دسته سوم - عمو ، عمه ، دايى وخاله هر چه بالا روند وأولاد آنان هر چه پايين روند ،

وتا هنگامى كه يك نفر از عموها وعمه ها ودايى ها وخاله هاى ميت زنده باشد أولاد آنان

ارث نمىبرند . ولى اگر ميت فقط عموى پدرى وپسر عموى پدر ومادرى داشته باشد