توضيح المسائل ( فارسي ) — الصفحة ٥١٠

مسائل نذر وعهد

كار مباحى را ترك كند بايد انجام آن در نظر مردم بهتر از ترك آن نباشد ، بلكه صحت قسم

در كار مباحى كه انجام وترك آن در نظر شرع ومردم مساوى است محل اشكال است .

واگر كارى را كه براي انجام آن قسم خورده در وقت قسم انجام آن بهتر بوده ولى در وقت

عمل شرعا ترك آن بهتر است ، عمل به آن لازم نيست ، همچنين است اگر كارى را كه براي

ترك آن قسم خورده در وقت قسم ترك آن بهتر بوده ولى در وقت عمل انجام آن بهتر باشد .

3 - به يكى از أسامي خداوند متعال سوگند ياد كند ، خواه نامى باشد كه به غير ذات

مقدس أو گفته نمىشود - مانند : " الله " و " خدا " - يا نامى كه به غير خدا هم گفته مىشود

ولى به اندازه اى در باره خدا استعمال مىشود كه هر گاه آن نام برده شود ذات مقدس خدا در

نظر مىآيد - مانند : " خالق " و " رازق " - ، بلكه اگر به نامهايى قسم ياد كند كه بدون قرينه

خدا در نظر نمىآيد ولى أو قصد خدا را داشته باشد بنابر احتياط بايد به آن قسم عمل نمايد .

ودر هر حال اگر به غير خدا - مانند : " پيامبر ( ص ) " يا " امام ( ع " ) يا " قرآن " يا " كعبه " يا "

مسجد " يا " جان خود " ويا " جان ديگرى " - قسم خورده باشد ، هر چند

مخالفت آن ، كار

خوبى نيست ولى عمل بر طبق آن واجب نيست وكفاره ندارد .

4 - قسم را به زبان بياورد ، بنابراين اگر بنويسد يا در قلبش آن را نيت كند صحيح

نيست ، ولى شخص لآل مىتواند با اشاره سوگند ياد كند .

5 - عمل كردن به قسم براي أو ممكن باشد ، واگر هنگامى كه قسم ياد مىكند ممكن

باشد وبعد تا آخر وقتي كه براي قسم معين كرده عاجز شود يا مشقت شديد داشته باشد ، از

همان وقت كه چنين شده قسم أو به هم مىخورد .

" مسأله 2853 " قسم خوردن فرزند با نهى پدر يا قسم زن با نهى شوهر صحيح

نيست ، بلكه اگر بدون اجازه واطلاع آنان نيز قسم ياد كنند محل اشكال است ، هر چند در

اين صورت أحوط عمل كردن به آن است ، مگر اين كه پدر يا شوهر قسم آنان را به هم بزند

واز عمل به آن نهى كند ، يا عمل كردن زن به قسم مزاحم حقوق شوهر باشد .

" مسأله 2854 " كفاره مخالفت با قسم سير كردن يا پوشاندن ده فقير ويا آزاد كردن

يك بنده است ، وچنانچه توان انجام هيچ كدام را ندارد بايد سه روز روزه بگيرد .

" مسأله 2855 " اگر انسان از روى فراموشى يا ناچارى به قسم عمل نكند كفاره بر أو

واجب نيست ، همچنين است اگر مجبورش كنند كه به قسم عمل ننمايد . وقسمى كه آدم

وسواس مىخورد مثل اين كه مىگويد : " والله الان مشغول نماز مىشوم " وبه واسطه

وسواس مشغول نمىشود ، اگر وسواس أو طورى باشد كه بي اختيار به قسم عمل نكند

كفاره ندارد .