توضيح المسائل ( فارسي ) — الصفحة ٤٠٠

مسائل جعاله

عامل را به مقدارى كه كار أو در نظر مردم ارزش دارد بپردازد ، مگر اين كه ظاهر كلام أو

اين باشد كه مبلغ كمترى را در نظر گرفته است .

" مسأله 2237 " اگر جاعل مبلغ تعيين شده را براي انجام تمام مراحل كار تعيين كرده

باشد وعامل كار را ناتمام رها كند چيزى طلبكار نيست ، همچنين است موردى كه اگر كار

تمام نشود براي جاعل فايده اى نداشته باشد . ولى اگر مقصود جاعل آن بوده كه براي هر

اندازه از كار مبلغى بپردازد ، بايد پس از رها كردن عامل دستمزد را به نسبت كار بپردازد ،

هر چند احتياط در مصالحه كردن است .

" مسأله 2238 " اگر عامل پيش از قرارداد كار را انجام داده باشد يا بعد از قرارداد به

قصد مجانى كار را انجام دهد حقي نسبت به مزد ندارد .

" مسأله 2239 " پيش از آن كه عامل شروع به كار كند دو طرف مىتوانند جعاله را به هم

بزنند .

" مسأله 2240 " اگر پس از آن كه عامل مشغول عمل شده جاعل بخواهد جعاله را

به هم زند بايد مزد عامل را تا آن اندازه كه كار كرده بپردازد ، ولى عامل هنگامى مىتواند

عمل را رها كند كه از اين بابت زيانى به جاعل نرسد ، واگر زيانى به جاعل برسد علاوة بر

اين كه حقي بر جاعل ندارد ضامن زيان وارده نيز مىباشد .

" مسأله 2241 " در هر موردى كه جعاله در اثر جهالت يا نبودن ساير شرايط باطل

شود شخص عامل مستحق أجرة المثل - يعنى اجرتى كه معمولا براي مثل كار أو مىدهند -

مىباشد ، واگر اجرت قرارداد شده با أجرة المثل تفاوت دارد نسبت به مقدار زائد مصالحه

نمايند . ولى اگر قصد مجانى كرده چيزى طلبكار نيست .

" مسأله 2242 " ظاهرا مژدگانى وجوايزى كه معمولا به طور مطلق براي پيدا كردن

اشياى گمشده تعيين مىكنند از قبيل جعاله است .