توضيح المسائل ( فارسي ) — الصفحة ٣٤٧

دفاع از حقوق شخصي

حق دارد با رعايت مراتب دفاع كند ، هر چند به كشته شدن مهاجم بينجامد .

" مسأله 1965 " اگر هنگام دفاع با رعايت مراتب آن به شخص تجاوزگر زيان مالي

وجانى يا نقص عضو وارد شود ، دفاع كننده ضامن نيست ، ولى اگر درجات خفيفتر يا فرار

ميسر بوده وبا اين حال به مراحل بالاتر وشديدتر عمل نموده باشد بنابر احتياط ضامن است .

ودر هر صورت اگر از سوى تجاوزگر به دفاع كننده خسارتي برسد ، شخص مهاجم

ضامن است .

" مسأله 1966 " اگر انسان به گونه اى بر مهاجم پيروز شود كه وى ديگر توان تهاجم

نداشته باشد ، دفاع كننده حق زدن يا زخمى كردن ويا كشتن وى را ندارد ، بلكه تعزير أو با

حاكم شرع است .

" مسأله 1967 " كسى كه مرد بيگانه اى را با همسر يا دختر يا يكى از زنان خويشاوند

خود بيابد ، چنانچه أو قصد تجاوز به آنان را داشته باشد ، بايد به هر شيوه ممكن از حريم

آنان دفاع نمايد ، هر چند به كشته شدن تجاوزگر بينجامد ، بلكه بايد از تجاوز به ناموس

مسلمانان ديگر هم دفاع كند . ودر هر حال رعايت مراتب دفاع لازم است ، وبا رعايت

مراتب انسان ضامن خسارت أو نيست ، ولى اگر با وجود مراتب پايين تر دست به كار

شديدتر بزند بنابر احتياط ضامن است .

" مسأله 1968 " اگر كسى براي آگاهى بر ناموس يا اسرار شخصي افراد يا براي ديدن بدن

نامحرم - به طور عادى يا با دوربين ونظاير آن - به درون خانه هاى مردم نگاه كند ، بايد

در مرحله أول أو را نهى كرد ، ودر صورت ادامه دادن با رعايت مراتب از أو جلوگيرى

نمود ، گرچه به مجروح يا كشته شدن أو بينجامد .

" مسأله 1969 " دفاع از جان خود وبستگان جايز بلكه گاهى واجب است ، هر چند

احتمال دهد يا يقين كند كه در اين راه كشته مىشود . ولى در دفاع از مال اگر يقين به كشته

شدن دارد دفاع واجب نيست ، بلكه احتياط در ترك آن است .

" مسأله 1970 " اگر انسان گمان كند شخصي قصد هجوم به جان يا مال ويا ناموس

وى را دارد ودر مقام دفاع خسارتي به مهاجم برساند وبعد معلوم شود اشتباه كرده

گناهكار نيست ، ولى ضامن خسارتي كه وارد نموده مىباشد .

" مسأله 1971 " اگر حيوان درنده اى كه متعلق به ديگرى است به انسان حمله كند

انسان حق دارد از خود دفاع نمايد ، وبا رعايت مراتب اگر به حيوان خسارتي وارد شود

ضامن نيست ، مگر در موردى كه انسان متجاوز باشد .