مصباح الشريعة ومفتاح الحقيقة ( فارسي ) — الصفحة ٢٤١

باب سى و ششم در نكوهش غرور و خودبينى

است ، بلكه همهء اينها عين خطا و محض اغواى شيطان است و نتيجهء اينها غير دورى از رحمت الهى نيست .

و ربّما اغتررت بما ترى الخلق من النّدم على تقصيرك في العبادة ، و لعلّ الله تعالى يعلم من قلبك بخلاف ذلك .

و بسا باشد كه فريفته شوى به آن چه ديگران از تو گمان مىبرند ، كه تو خوف الهى دارى و اظهار ندامت و پشيمانى مىكنى در عبادت ، و حال آن كه خداوند عالم در دل تو ، خلاف آن بينند و آن چه از تو بروز كند از صميم قلب نباشد .

غرض : مناط اعتبار ، موافقت ظاهر است با باطن ، و اظهار ندامت و تقصير ، تنها نفع ندارد و از درجهء اعتبار ساقط است .

و ربّما أقمت نفسك على العبادة متكلَّفا ، و الله يريد الاخلاص .

و بسا باشد كه عبادت تو ، به گمان تو خالص نباشد و متكلَّف باشى در آن عبادت و به نزد حضرت بارى خالص باشد .

و ربّما افتخرت بعلمك و نسبك ، و أنت غافل عن مضمرات ما في غيب الله .

و بسا باشد كه فخر كنى تو ، به علم و نسب خود و غافل باشى از عيبهاى بسيار كه در باطن تو مضمر و مستتر باشد و راه نبرد به او ، غير علَّام الغيوب .

و ربّما تدعو الله ، و أنت تدعوا سواه .

و بسا باشد كه به اعتقاد خود ، متوجّه خدا باشى و او را مىخوانده باشى و در واقع خلاف اين باشد .

حاصل : با دل آلوده و پر هوس و با ميل به دنيا و رغبت به آن و بدون قلع موادّ خبيثهء نفسانى و قمع خواهشهاى جسمانى ، عبادت و طاعت و رجوع و انابت ، نفعى چندان ندارد .