كتابخانه ابن طاووس ( فارسي ) — الصفحة ٥٨٩
فصل دوم - " فهرست "
" عمده " متكى بوده است . أو مىافزايد : بيشتر اين روايات را با نسخههاى أصل مقايسه
كرده ودريافته است كه موارد نقل در عمده ، عينا در متون موجود است . در جايى كه
يك تأليف نسخههاى متعددى دارد ، غالبا اختلاف قراءات نيز مطرح است ، اگر خواننده
ملاحظه كند كه عبارتى در يك نسخه خاص با عبارت موازى آن در عمده اختلاف
دارد ، نبايد در متهم كردن صاحب عمده تعجيل كند ( طرائف 12 - 14 / 4 - 5 ) . ابن
طاووس مى گويد : در مواردى كه اهميت داشته اما مطلب بطور كامل در عمده نيامده
مستقيما از متن اصلى آن را تكميل كرده است . كتب عمدهاى ( همه آنها از أهل سنت
هستند ) كه در عمده مورد استفاده قرار گرفته عبارت از صحاح سته ( يا مستقيما يا به
توسط الجمع بين الصحيحين حميدي يا الجمع بين الصحاح الستة عبدرى ) ، مسند أحمد ،
كتاب الولاية از مسعود السجستاني ، مناقب ابن المغازلي ، كتاب الفردوس ( ابن ) شيرويه
الديلمي والكشف والبيان ثعلبى ( نك : ابن بطريق ، عمده ص 3 ، طرائف 14 - 15 / 5 )
مى باشد .
روش ابن طاووس در نقل از عمده ، بر خلاف روش أو در استفاده از ديگر منابع
است : أو در هر مورد خاصي تكيهاش بر ابن بطريق را يادآورى نكرده وظاهرا همان
سخن كلى خود را درباره عمده كافى مى داند . زماني كه موردى در عمده وطرائف
آمده باشد ، أصولا نمى توان معين كرد كه از ابن بطريق نقل مى كند يا از منبع اصلى ; اما
يك نشانه گويا براي مواردى كه مستقيما از ابن بطريق استفاده كرده وجود دارد ; در اين
موارد ابن طاووس اين عبارت را به كار مى برد " النسخة المنقول منها " وعباراتى شبيه آن ;
بعنوان مثال در يك مورد ابن طاووس بدين صورت از بخارى نقل مى كند : ورواه
البخاري أيضا في صحيحه في الجزء الرابع على حد ربعه الأخير من النسخة المنقول
منها ( طرائف 52 / 14 ; نك : ابن بطريق ، عمده صص 63 - 64 واز آنجا بحار
37 / 264 ) . در مورد ديگر به كراسه مورد بحث با اين عبارت اشاره مى كند " وروى
مسلم في صحيحه في الجزء الخامس على حد كراسين من أوله من النسخة المشار إليها "
( طرائف 112 - 113 / [ ند 28 ] . نك : عمده ص 24 ; مق : ابن بطريق ، خصائص 52 -
53 ) . براي مثالهاى ديگر نك : ارجاعات ذيل - › صحيح بخارى ومسلم .