كتابخانه ابن طاووس ( فارسي ) — الصفحة ٥٥٥

فصل دوم - " فهرست "

نقل شده مشتمل بر فهرست سوره‌هايى است كه در گروه هفت‌تائى با عنوان " أسباع "

ترتيب داده شده است . اين ترتيب منسوب به امام على [ ع ] مى باشد . اصطلاح " أسباع " ( يا :

أسباع القرآن ) ، غالبا اشاره به هفت بخش قرآن دارد كه براي عبادت تقسيم شده است

( مق‍ : Lane زير مورد ) . در اينجا معناى متفاوتى دارد : وآن به هفت گروه سوره ها اشاره

دارد كه با ترتيبي جز ترتيب موجود در قرآن بوده وبر مبنايى است كه كيفيت آن شناخته

شده نيست . هر كدام از اين دسته ها مشتمل بر 15 يا 16 سوره است . ابن طاووس ياد

آورد مى شود كه تعداد تمام سوره ها در فهرست 109 عدد بوده وسوره‌هايى را كه در

آن نيامده بر مى شمرد . ظاهرا هيچ نوع نظم مشهودى در اين دسته بنديها وجود ندارد جز

آنكه دسته ء أول با بقره آغاز شده ، دسته ء دوم با آل عمران و . . . به استثناى آنكه آخرين

دسته با سوره صافات آغاز مى شود . در هر دسته از سوره ها ، سوره‌هايى كه به بخشهاى

بعدى تعلق دارد غالبا ( نه هميشه ) بعد از سوره‌هايى قرار مى گيرند كه مربوط به بخشهاى

پيشين هستند . به عنوان مثال ترتيب سوره ها در دسته ء دوم بدين صورت است : 3 ، 61 ،

27 ، 28 ، 40 ، 57 ، 60 ، 53 ، 52 ، 73 ، 81 ، 100 ، 107 ، 109 ، 113 .

589 . * * تعليق / صفى الدين محمد بن معد بن علي الموسوي ( زندگى در أوائل قرن

هفتم

فرج المهموم 55 ، 211

درباره مؤلف ( كه يكى از اساتيد ابن طاووس بوده ) نك‍ : باب أول فصل أول . در فرج

المهموم 55 عنوان كتاب " تعليقه " آمده است . محمد بن معد " تعليق " خود در مجلدى

كتابت كرد كه در آن تعداد ديگرى از تأليفات مصنفان ديگر را نيز نوشت . اولين رساله

در مجلد ( ى كه در دست ابن طاووس قرار داشته ) " كتاب العلل " از علي بن إبراهيم بن

هاشم القمي بود است ( نك‍ : فهرست ذيل همين عنوان ) . مورد فرج المهموم 55 نظر مثبت

شريف مرتضى نسبت به علوم نجوم را بيان مى كند . در فرج المهموم 211 ، محمد بن معد

مى گويد : تلفظ " نوبخت " " نوبخت " مى باشد .