كتابخانه ابن طاووس ( فارسي ) — الصفحة ٤٩٩

فصل دوم - " فهرست "

كنيم ) ودر واقع Matar ( ص 415 ) چنين كرده است . مى توان در دفاع از اين اتحاد گفت

كه در فرج المهموم 207 كه در آنجا شكى در اينكه دربارهء بتانى است وجود ندارد نام

وى به اشتباه " التيانى " آمده است .

اما مشكل اين است كه مؤلف اين " رساله " ( فرج المهموم ص 204 ) والبتاني

( فرج المهموم 207 ) هر دو به عنوان دانشمندان نجومى سنى شناسانده شده اند ( من

العلماء بالنجوم من أهل الاسلام ) ; طبعا نمى شود پذيرفت كه يك فرد را دوبار ياد كرده

باشد . اينكه Matar " رساله " را با " كتاب القرانات والكسوفات " ( نك‍ : فهرست زير مورد )

بتانى يكى دانسته نيز بايد مورد ترديد قرار گيرد . زيرا از اين تأليف در فرج المهموم 207

ياد شده است .

به علاوة ، اين " يكى دانستن " با توجه به معنايى كه از عبارت ( كه ظاهرا تصحيف

شده است ) فرج المهموم 204 ، فرج المهموم * برگ 136 - پ فهميده مى شود

نمى تواند مورد تأييد قرار گيرد ( فرج المهموم : وصل الينا من تصانيفه رسالة وهو معروف

[ فرج المهموم * : معروفة ] بالهندسة ; كه 237 . p , Matar بدين صورت ترجمه كرده : " از أو

رساله‌اى در دست داريم وأو به عنوان يك دانشمند هندسه دان معروف بوده است " ) .

آنچه مى توان گفت اين كه روشن نيست كه بتانى اثرى در هندسه داشته باشد .

509 . * * ؟ رسالة إلى عبد الله بن مالك في عمل الصنعة / أبو السحاق الطرسوسي

فرج المهموم 22

طرائف * برگ 144 - ر / طرائف * * برگ 185 - ر [ ند طرائف 523 / 162 ]

مؤلف ونيز شخصي كه نامش در عنوان آمده ناشناخته اند . عبارت " في عمل الصنعة " ( كه

تنها در طرائف * / طرائف * * ) آمده مربوط به كيمياست ( مق‍ : Dozy زير عنوان " صنعه " ;

222 , 167 , 149 - 148 . pp , Ullmann ) . مورد فرج المهموم وطرائف * وطرائف * * از

باب " معرفة أصل العلم " نقل شده است : در فرج المهموم آمده : بعد از اينكه آدم از

بهشت رانده شد خداوند به أو علم همه چيز از جمله : علم نجوم وطب را عنايت كرد .

مورد طرائف * / طرائف * * دربارهء مهارت امام على [ ع ] در كيمياست .