كتابخانه ابن طاووس ( فارسي ) — الصفحة ٤٧١

فصل دوم - " فهرست "

مق‍ : ذريعة 24 / 53 ش 262 ) . اما مورد نقل شده در " المجتنى " حكمتى از امام على [ ع ]

نيست بلكه مشتمل بر دعايى است كه عيسى [ ع ] به شخص مقروضى تعليم داده است .

آنچه احتمالا رخ داده اين كه " نثر اللئالي " علي بن فضل الله در همان آغاز مفقود شده

وبدين ترتيب امكان بازشناخت محتواى آن وجود نداشت . ( ظاهرا به مورد نقل شده

المجتنى توجهى صورت نگرفته است . ) علماى بعدى اين كتاب را با تأليفى ديگر با همين

عنوان ومشتمل بر حكم امام على [ ع ] خلط كرده اند . تأليف دوم در چند نسخه ء موجود

ودوبار نيز به چاپ رسيده است . هويت مؤلف آن براي مجلسي نامعلوم بوده وأو به

مؤلف با عبارت " بعض علمائنا " اشاره مى كند ( بحار 78 / 36 ) . ديگران بر اين باور بودند

كه مؤلف يا پدر علي بن فضل الله يعنى أبو الرضا فضل الله بن علي بن هبة الله الراوندي

( زنده در 546 ; نك‍ : ابن عنبه ; العمدة ص 152 = چ نجف ص 185 ، الثقات صص

217 - 218 ) بوده يا أبو علي الفضل بن الحسن بن الفضل الطبرسي ( م 548 ) ; ( مق‍ :

كريمان 1 / 385 - 386 ) . اين ترديد در چاپ تهران 1377 از نثر اللئالي ( كه در يك

مجلد با كتاب ابن الجعد وكتاب الطب از عبد الله بن بسطام وبرادر أو ، انتشار يافته )

منعكس شده است . در آنجا آمده است كه مؤلف نثر اللئالي يا أبو الرضا الراوندي يا

أبو علي الطبرسي است ; اما در چاپ پيشين اين متن ( تهران 1318 ) كه بر أساس نسخه ء

ديگرى بوده مؤلف را صريحا أبو علي الطبرسي شناسانده است . اين احتمالا درست است

زيرا آقا بزرگ از نسخه‌اى از نثر اللئالي فضل الله الراوندي آگاه است كه مشتمل بر كلمات

حضرت محمد [ ص ] ( نه : على [ ع ] ) مى باشد ( نك‍ : ذريعة 24 / 54 ش 265 ) .

خلاصه اينكه به نظر مى رسد كه سه تأليف مختلف عنوان نثر اللئالي دارند ; الف :

كلمات رسول خدا [ ص ] از فضل الله راوندى ( موجود ) ; ب : كلمات امام على [ ع ] از أبو علي

طبرسي ( موجود ) ; ج : تأليف مفقود از علي بن فضل الله الراوندي كه تنها قطعه‌اى از آن

در المجتنى باقي مانده است .

469 . * نوادر الحكمة / أبو جعفر محمد بن أحمد بن يحيى بن عمران الأشعري القمي

( زندگى در أواخر قرن سوم )