كتابخانه ابن طاووس ( فارسي ) — الصفحة ٣٠٣

فصل دوم - " فهرست "

در فرج المهموم مى گويد أو از نسخه‌اى از اختيار الرجال كه بخش آغازين آن

بدست يكى از شاگردان طوسي نوشته شده بود ، استفاده كرده است . به گفته ء اين شاگرد ،

شيخ طوسي املاء اين تأليف را در نجف ، به سال 26 صفر 456 شروع كرد . شيخ طوسي

درباره تلخيص خود مى گويد : من اين روايات را از كتاب الرجال أبو عمرو ومحمد بن

عمر بن عبد العزيز تلخيص كرده وانتخاب نموده أم ( واخترت ما [ بايد مما باشد ؟ ] فيها )

( فرج المهموم ص 131 ; در چاپ بي تاريخ نجف به عنوان رجال الكشي نيامده است ) .

ابن طاووس گفته ء فوق را بدين معنى تفسير مى كند كه شيخ همه احاديثى را كه در اختيار

آورده تأييد كرده است . پس از آن ابن طاووس شرح حال كوتاه أبو خالد سجستاني ( =

كشى ص 509 ) آورده است . ابن طاووس در فلاح السائل مى گويد برخى از مواد كشى

بر مبناى تقيه بوده ومىافزايد : اين نكته را قبلا در فلاح السائل به تفصيل بيان كرده است .

تنها عبارت مربوط به اين مسأله ، در فلاح 10 / 8 آمده ; ابن طاووس در آنجا به أصحابي

از أئمة اشاره مى كند كه گفته‌هاى آنها را بايد از موارد تقيه دانست گر چه در آنجا صريحا

از كشى نام نبرده است . در اليقين ، عنوان كتاب ياد نشده اما روايتي درباره مقلب شدن

امام على [ ع ] به أمير المؤمنين نقل شده است . اين روايت در كشى صص 86 - 87 آمده

است . ابن طاووس در الأمان به عبارتى اشاره مى كند كه پيش از آن در " كتاب الكرامات "

نقل كرده است ( مق‍ : باب دوم فصل دوم ) . أو مىافزايد آن را نقل به معنى خواهد كرد زيرا

فعلا كلمات دقيق آن را نمى تواند بخاطر آورد . اين نقل كه ابن طاووس بدان اشاره مى كند

دركشى ص 88 آمده است .

192 . * * + - كتاب الاختيارات / أبو موسى القرشي

فرج المهموم 204

مؤلف ناشناخته است . اين كتاب از جمله كتابهاى اختر شناسى مؤلفان سنى است كه در

دست ابن طاووس بوده است . براي اصطلاح اختيارات نك‍ : p 358 , Ullmann

ودائرة المعارف چ 2 مقاله " اختيارات " [ از : Fahd . T ] .