كتابخانه ابن طاووس ( فارسي ) — الصفحة ٢٦٦
فصل دوم - " فهرست "
مقدمه وص 3 - 4 .
متن نقل شده در فرج المهموم ظاهرا تصحيف شده است . در آن گفته شده كه
نجاشي از جابر ياد كرده است . اين نسبت بايد مربوط به مؤلف رجال باشد اما در اين
كتاب از جابر ياد نشده است . محتملا اين اشاره بر تأليف ( مفقود ) نجاشي در اخترشناسى
( مفقود ) با عنوان " كتاب مختصر الأنوار ومواضع النجوم التي سمتها العرب " ( نك :
نجاشي ص 101 ش 253 ; مق : ذريعة 20 / 180 ش 2491 به نقل از نجاشي . در آن
بجاى أنوار ، انواء آمده است ) . در ادامه آن جمله‌اى از باب الأشربة ( در فرج المهموم *
برگ 98 - ر : الا سرب [ كذا في الأصل ] ) نقل شده است . روشن نيست كه از كدام كتاب
اين مطلب نقل شده گر چه محتواى جمله نشان مى دهد كه بايد از يك تأليف اخترشناسى
اخذ شده باشد ( عبارت چنين است : ان الطالع في الفلك لا يكذب في الدلالة على ما يدل
ابدا ) در أعيان 15 / 117 اين عبارت از فرج المهموم بدون قسمت دشوار آن است .
146 . * * الفهرست / أبو الفتح محمد بن علي بن عثمان الكراجكي ( م 449 )
ذريعة 16 / 393 ش 1840
[ ند الدروع * برگ 114 - پ ]
محتملا مى توان ميان دو تأليف فرق گذاشت : الف : " فهرست " ; نوشته كراجكى كه ضمن
آن تأليفات مؤلفين مختلف ( وبه احتمال خودش ) را نوشته است . تنها شاهد بر اين
تأليف ، عبارتى است در الدروع كه تعدادى از مؤلفين از آن ياد كرده اند . حر عاملي ( أمل الآمل
2 / 288 ) بر اين باور است كه ابن طاووس در انتهاى الدروع مطلبي دربارهء
أبو محمد جعفر بن أحمد القمي از اين فهرست نقل مى كند ( نيز نك : المستدرك چ سنگى
ج 3 صص 308 ، 499 ; أعيان 15 / 350 ، ذريعة 1 / 386 ش 1987 ; النابس
ص 179 ) . به نوشته ء أعيان اين مطلب به دنبال نقلي از كتاب " زهد النبي " القمي آمده
است . بهرروى در الدروع * در ادامه ء نقل كه در برگ 114 - پ پايان مى يابد ، اشاره‌اى
به " فهرست " نشده است . ب : فهرست تصانيف الكراجكي از يكى از معاصرين كراجكى
كه از نظر آقا بزرگ مى تواند از موسى فرزند كراجكى باشد ( مق : ذريعة 11 / 298