شفاء الصدور في شرح زيارة العاشور ( فارسي ) — الجزء ١، الصفحة ٢٣٨

تفسير " حلت بفناءك وأناخت برحلك "

معراج جسماني وبرهان نيز مساعد اوست چنانچه در جاى خودش مقرر شده ،

وروح را اطلاقات ديگرى است در لسان اخبار وعرف عرفاء واصطلاح أطباء كه

حاجت به بيان آنها نيست .

وحلول وحل ومحل : فرود آمدن است چنانچه در ( منتهى الإرب )

و ( تاج المصادر ) گفته .

فناء : به كسر فاء بر وزن كساء گشادگى است در أطراف خانه از بيرون كه مردم

وشتران در آنجا مى افتند ونازل مىشوند .

واناخه : كه از باب افعال از أجوف واوى است : فرو خوابيدن شتر است .

رحل : جاى بودن آدمي ورخت وأسباب همرائى أو است .

ودر اين فقره چند وجه محتمل است .

يكى اينكه مراد به اين أرواح خصوص أرواح ملائكة وأنبياء وأوليائي باشد

كه در واقعه طف حاضر بودند ، چه از بعض اخبار مستفاد مىشود كه در يوم عاشورا

أرواح ملائكة مقربين وأنبياء ومرسلين وشهداء وصديقين همه حاضر بودند تا اين

جان فشانى وسربازى را مشاهده كنند وشگفتى كنند ، ودر يوم مشهود شاهد اين مقام

محمود باشند ، واين معنى بسيار بعيد است .

چه ظاهر رجوع اين سلام به أصحاب است كه مقتول شدند ، بلكه اين زيارة

مطلقا اختصاص به قتلى دارد ، لهذا احدى احتمال نداده كه علي بن الحسين مذكور

در اين زيارة امام رابع عليه السلام باشد ، وعبارت زيارة أربعين جابر بن عبد الله -

رضي الله عنه - كه در خطاب أصحاب گفته " السلام على الأرواح المنيخة بقبر

أبى عبد الله " ( 1 ) قرينه مدعى است ، وظاهر لفظ حلول واناخه نوع استقرار وإقامتي

است كه مناسب حال حضور أنبياء وأولياء كه مخصوص به همان زمان شهادت

( 1 ) درود وسلام بر روح هائى كه جاى گرفتند وأقامت جستند به قبر آقا أبى عبد الله .