شفاء الصدور في شرح زيارة العاشور ( فارسي ) — الجزء ١، الصفحة ٢٢٧

( السلام عليك يا ثار الله وابن ثاره ) تفسير " ثار "

منتقل باشد ، ودر مثل " يا لثارات الحسين " بنابراين وجه تقدير يا أهل ثارات

الحسين است يعنى أهل طلب خون حسين ، وگاهى ثار را به معنى قاتل

مى آورند .

ودر ( نهاية ) اين معنى را بر اين وجه تأويل كرده كه به معنى موضع ثار است ،

يا به حذف مضاف يا مجاز بعلاقه ملابست وحلول ، على هذا در مثال مذكور مراد

نداى قبيله است كه به جهت تفظيع وتقريع ندا مىشوند تا از دوستان جدا شوند ،

وحالشان معلوم شود .

وزمخشرى در ( أساس ) آورده كه آنجا كه به معنى طالب است از قبيل استعمال مصدر

است در اسم فاعل مثل عدل ، ودر ثاني از قبيل استعمال مصدر است در اسم مفعول

مثل صيد ، ودر " يا لثارات الحسين " ثار به معنى نفس ذحل ودم است ، ونداى

آنها به اين جهت است كه گويا مىگفتند اى خونهاى حسين حاضر شويد كه اكنون

وقت طلب كردن شما است ، واين كلام از صدر تا ساق در غايت متانت ونهايت

قوت است ، وحاجت به تكلفات ابن أثير ندارد .

واحتمالي ديگر در ثار بمعنى طالب داده كه مخفف ثائر باشد مثل شاك كه

مخفف شائك ، وبنابراين همزه محذوف است والف فاعل باقي پس واجب

است كه به صورت الف تلفظ كند ، به خلاف وجوه سابقه كه چون كلمه مهموز است

أصل در أو همزه است والف به جهت تخفيف است ، اگر چه غالب استعمال اين

كلمه با الف است ، واز اين جهت در كتب مزار همه به صورت الف لينه ضبط

شده ، واشكالى ندارد ، واين احتمال اگر چه بعيد است ليكن أولى تر از احتمال

ابن أثير است ، چون اين مقدمه را دانستى بدان كه در اين كلمه چند وجه

محتمل است :

أول - آنچه از كلام فاضل متبحر محدث مجلسي قدس سره در ( مزار بحار )