شفاء الصدور في شرح زيارة العاشور ( فارسي ) — الجزء ١، الصفحة ٢١٢

اشكال بر اين تفسير ونقد آن

چنانچه در ( علل الشرائع ) از عبد الله محض ( 1 ) روايت مىكند كه أبو الحسن به من

گفت - وظاهر اين است كه مراد حضرت سيد الساجدين باشد - چرا فاطمه را

فاطمه نام كردند ؟ گفتم تا فرق باشد بين أو بين اسمها ، فرمود فاطمه هم از

أسماء است ، ولكن وجه اسم أو آنست كه خداى تعالى عالم به كائنات بود ومىدانست

كه چون پيغمبر از قبائل عرب زن مىگيرد ، وآنها طمع در وراثت خلافت مىكنند

چون فاطمه متولد شد خدايش فاطمه نام كرد ، وخلافت را در أولاد أو قرار داد

وديگران را مقطوع داشت ، واز اين جهت أو را فاطمه نام كردند " لأنها فطمت

طمعهم " ومعنى فطمت قطعت ( 2 ) .

اين حديث شريف مصرح است به اينكه فاطمه اسم فاعل متعدي است ،

واگر چه در وجه أو مخالف است ، وليكن جمع بين اينها جايز است ، كه هم

منع خود از طمث كرد ، وهم منع شيعه وذرية از نار ، وهم منع أرباب طمع

از وراثت خلافت كرده ، وليكن اگر حمل بر معنى لازم شود ، يا به معنى اسم

مفعول باشد بايد اين خبر طرح شود .

تنبيه

عبارت اين حديث چنان كه شنيدى مشتمل بر سؤال وجوابي است كه مجيب

أبو الحسن است ، وبيان اين وجه تسميه از أو است ، ومؤرخ معاصر در كتاب

( ناسخ التواريخ ) سؤال وجواب را هر دو نسبت به عبد الله محض داده ونظم حديث

شاهد بر تعدد است ، چه أولا در جواب اشتباه كرده بود ، وچنان گمان داشت كه


( 1 ) عبد الله بن الحسن بن حسن علل وبحار الأنوار . ( 2 ) علل الشرائع باب 142 ص 178 ط مكتبة الحيدرية في النجف وبحار الأنوار : 43 / 13 رقم 7 .