مسائلى از فقه شيعه ( فارسي ) — الصفحة ٣٦٠

مسائل ربا در خريد وفروش

كنتم مؤمنين فإن لم تفعلوا فأذنوا بحرب من الله ورسوله . . . ) ( سوره بقره ، 279 ) .

يعنى : اى ايمان آورندگان از خدا بترسيد وزيادى ربا مگيريد اگر به راستى أهل ايمانيد ،

پس اگر ترك ربا نكرديد آگاه باشيد كه به جنگ خدا ورسول أو برخاسته أيد . . . .

وحضرت امام صادق ( عليه السلام ) فرمودند : گناه يك درهم ربا همچون هفتاد بار

زنا كردن با محرم در خانه كعبه است .

أئمة طاهرين ( عليهم السلام ) فرموده اند : پيغمبر أكرم ( صلى الله عليه وآله ) لعن فرموده است ربا دهنده

ورباخوار وفروشنده وخريدار ربا ومسؤول ( موكل ) ونويسنده وشاهدهاى ربا را .

( مسأله 2004 ) : معامله ربا چه با مسلمان چه با كافر حرام است ، ولى اگر

مسلمان از كافرى كه در پناه اسلام نيست يا از كافرى كه در پناه اسلام است وربا

گرفتن در شريعتش جايز باشد ربا بگيرد اشكال ندارد ، وپدر وفرزند وزن

وشوهر نيز مىتوانند از يكديگر ربا بگيرند .

( مسأله 2005 ) : ربا در معامله دو شرط دارد :

أول : آنچه كه مىفروشند ومىخرند در ذات ، هر دو از يك جنس باشد ،

هر چند كه در صفات با يكديگر متفاوت باشند .

دوم : آن كه به وزن يا پيمانه خريد وفروش شود ، پس اگر مقدارى از جنسي را

كه با وزن يا پيمانه مىفروشند به زيادتر از همان جنس بفروشد ، مثلا يك من گندم

را به يك من ونيم گندم بفروشد ، ربا وحرام است ، بلكه اگر يكى از دو جنس

سالم وديگرى معيوب ، يا جنس يكى خوب وديگرى بد باشد ، يا با يكديگر

تفاوت قيمت داشته باشند ، چنانچه بيشتر از مقدارى كه مىدهد بگيرد باز هم ربا

وحرام است ، پس اگر مس درست را بدهد وبيشتر از آن مس شكسته بگيرد يا

برنج صدري را بدهد وبيشتر از آن برنج گرده بگيرد ، يا طلاى ساخته را بدهد

وبيشتر از آن طلاى نساخته بگيرد ، ربا وحرام مىباشد .

( مسأله 2006 ) : اگر چيزى را كه اضافه مىگيرد غير از جنسي باشد كه

مىفروشد مثلا يك من گندم به يك من گندم ويك تومان پول بفروشد باز هم ربا

وحرام است ، بلكه اگر چيزى زيادتر نگيرد ولى شرط كند كه خريدار عملي براي