توضيح المسائل ( فارسي ) — الصفحة ٣٢٠

1 - منفعت كسب

مسأله 1802 - اگر قيمت جنسي كه براي تجارت خريده بالا رود وبه اميد

اين كه قيمت آن بالاتر رود ، تا بعد از تمام شدن سال آن را نفروشد وقيمتش

پايين آيد خمس مقدارى كه بالا رفته ببايد بدهد .

مسأله 1803 - اگر غير مال التجارة مالي داشته باشد كه خمسش را داده يا

خمس ندارد چنانچه قيمتش بالا رود ، مقدارى كه بر قيمتش اضافه شده ، خمس

ندارد . ولى اگر آن را بفروشد خمس مقدارى كه بر قيمتش افزوده شده بايد بپردازد

ولى اگر درختى كه خريده نمو كند وبزرگ شود ، ويا گوسفندى كه خريده چاق

شود ، در صورتي كه مقصود أو از نگهدارى آنها اين بوده كه از عين آن سود ببرد ،

بايد خمس آنچه زياد شده بدهد .

مسأله 1804 - اگر باغي احداث كند براي آنكه بعد از بالا رفتن قيمتش

بفروشد ، بايد خمس ميوه ونمو درختها وزيادى قيمت باغ را بدهد ولى اگر

قصدش اين باشد كه از ميوه آن استفاده كند ، فقط بايد خمس ميوه را بدهد .

مسأله 1805 - كسى كه چند رشته كسب دارد مثلا اجاره ملك مىگيرد

وخريد وفروش وزراعت هم مىكند ، بايد همه را آخر سال يك جا حساب كند

واگر نفع داشت خمس آن را بدهد .

مسأله 1806 - خرجهايى را كه انسان براي بدست آوردن فايده مىكند ، از فايده كسر مىشود وخمس ندارد .

مسأله 1807 - آنچه از منافع كسب در بين سال به مصرف خوراك وپوشاك

واثاثيه وخريد منزل وعروسى وجهيزيه دختر وزيارة ومانند اينها مىرساند ، در

صورتي كه از شأن أو زياد نباشد وزياده‌روى هم نكرده باشد ، خمس ندارد .

مسأله 1808 - مالي را كه انسان به مصرف نذر وكفاره مىرساند ، جزء

مخارج ساليانه است ، ونيز مالي را كه به كسى مىبخشد يا جايزه مىدهد

در صورتي كه از شأن أو زياد نباشد ، از مخارج ساليانه حساب مىشود .

مسأله 1809 - اگر انسان هر سال مقدارى از جهيزيه دختر را تهيه نمايد هر چند