توضيح المسائل ( فارسي ) — الصفحة ٣٠٧

1 - منفعت كسب

رسيده خمس آن را نداده بنابر اظهر واجب نيست خمس آن را بدهد ، واگر در خود آن

مال خمس نباشد ووارث بداند كسى كه آن مال از أو به ارث رسيده ، خمس

بدهكار است ، بايد خمس را از مال أو بدهد .

( مسأله 1765 ) اگر بواسطة قناعت كردن ، چيزى از مخارج سال انسان زياد

بيايد ، بايد خمس آن را بدهد .

( مسأله 1766 ) كسى كه ديگرى تمام مخارج أو را مىدهد ، بايد خمس تمام مالي

را كه بدست مىآورد بدهد .

( مسأله 1767 ) اگر ملكي را بر افراد معينى مثلا بر أولاد خود وقف نمايد ،

چنانچه در آن ملك زراعت ودرختكارى كنند واز آن چيزى بدست آورند واز

مخارج سال آنان زياد بيايد ، بايد خمس آن را بدهند . وهمچنين اگر طور

ديگرى هم از آن ملك نفع ببرند ، مثلا اجاره آن را بگيرند ، بايد خمس مقدارى

را كه از مخارج سالشان زياد مىآيد بدهند .

( مسأله 1768 ) اگر مالي را كه فقير بابت خمس وزكات وصدقه مستحبى

گرفته از مخارج سالش زياد بيايد ، يا از مالي كه به أو داده‌اند منفعتى ببرد ، مثلا از

درختى كه بابت خمس به أو داده‌اند ميوه‌اى بدست آورد ، واز مخارج سالش زياد

بيايد بايد خمس آن را بدهد .

( مسأله 1769 ) اگر با عين پول خمس نداده از مؤمني جنسي بخرد ، يعنى به فروشنده بگويد

اين جنس را به اين پول مىخرم ظاهر اين است كه معامله نسبت به جميع مال صحيح است ،

وبه جنسي كه با اين پول خريده است خمس تعلق مىگيرد ودر صحت معامله احتياجى

به اجازه وامضا حاكم شرع نيست .

( مسأله 1770 ) اگر جنسي را بخرد وبعد از معامله قيمت آن را از پول خمس

نداده بدهد ، معامله‌اى كه كرده صحيح است ، وخمس پولى را كه به فروشنده

داده به صاحبان خمس مديون مىباشد .