توضيح المسائل ( فارسي ) — الصفحة ٣٢٨

موارد فسخ معامله

معلوم شود به طورى كه گفته نبوده است ، فروشنده مىتواند معامله را به هم بزند

( خيار رؤيت ) .

9 - مشترى پول جنسي را كه نقد خريده ، تا سه روز ندهد وفروشنده هم جنس را

تحويل ندهد ، كه اگر مشترى شرط نكرده باشد كه دادن پول را تأخير بيندازد وشرط

تأخير جنس هم نشده باشد ، فروشنده مىتواند معامله را به هم بزند ، ولى اگر جنسي

را كه خريده مثل بعضي از ميوه ها باشد كه اگر يك روز بماند فاسد مىشود ، چنانچه

تا شب پول آن را ندهد وشرط نكرده باشد كه دادن پول را تأخير بيندازد وشرط

تأخير جنس هم نشده باشد ، فروشنده مىتواند معامله را به هم بزند ( خيار تأخير ) .

10 - اگر مورد معامله حيوان باشد ، خريدار تا سه روز مىتواند معامله را به هم

بزند ( خيار حيوان ) .

11 - فروشنده نتواند جنسي را كه فروخته تحويل دهد ، مثلا اسبى را كه فروخته

فرار نمايد ، كه در اين صورت مشترى مىتواند معامله را به هم بزند ( خيار تعذر

تسليم ) .

واحكام اينها در مسائل آينده گفته خواهد شد .

( 1670 ) اگر خريدار قيمت جنس را نداند ، يا در موقع معامله غفلت كند وجنس

را گرانتر از قيمت معمولى آن بخرد ، چنانچه به قدرى گران خريده كه مردم أو را

مغبون مىدانند وبه كمي وزيادى آن اهميت مىدهند ، مىتواند معامله را به هم

بزند ، ونيز اگر فروشنده قيمت جنس را نداند ، يا موقع معامله غفلت كند وجنس را

ارزانتر از قيمت آن بفروشد در صورتي كه مردم به مقدارى كه ارزان فروخته اهميت

بدهند وأو را مغبون بدانند ، مىتواند معامله را به هم بزند .

( 1671 ) در معامله بيع شرط ، كه مثلا جنس هزار تومانى را به هزار تومان يا كمتر

مىفروشند وقرار مىگذارند كه اگر فروشنده تا مدت معينى پول را بدهد بتواند

معامله را به هم بزند ، در صورتي كه خريدار وفروشنده قصد خريد وفروش داشته

باشند معامله صحيح است .

( 1672 ) اگر چاى اعلا را با چاى پست مخلوط كند وبه اسم چاى اعلا بفروشد ،

مشترى مىتواند معامله را به هم بزند .