توضيح المسائل ( فارسي ) — الصفحة ٢٧٩

مال حلال مخلوط به حرام

مال حلال مخلوط به حرام

است كه أصلا گنج نيست واز قبيل مال پيدا شده است .

مال حلال مخلوط به حرام

( 1427 ) اگر مال حلال با مال حرام به طورى مخلوط شود كه انسان نتواند آنها را

از يكديگر تشخيص دهد وصاحب مال حرام ومقدار آن ، هيچ كدام معلوم نباشد ،

بايد خمس تمام مال را بدهد وبعد از دادن خمس ، بقيه مال حلال مىشود .

( 1428 ) اگر مال حلال با حرام مخلوط شود وانسان مقدار حرام را بداند ولى

صاحب آن را نشناسد ، بايد آن مقدار را به نيت صاحبش صدقه بدهد ، واحتياط

واجب آن است كه از حاكم شرع هم اذن بگيرد .

( 1429 ) اگر مال حلال با حرام مخلوط شود وانسان مقدار حرام را نداند ولى

صاحبش را بشناسد ، در صورتي كه انسان بداند چيز معينى مال أو است وشك كند

كه بيشتر از آن مال هم مال أو هست يا نه ، بايد چيزى را كه يقين دارد مال أو است به

أو بدهد ، واحتياط در اين است كه با أو در مقدارى كه احتمال مىدهد مال أو باشد

مصالحه نمايد ، در صورتي كه مصالحه ممكن باشد ، واگر مصالحه ممكن نشد بنابر

اظهر دادن زيادتر از مقدارى كه يقين دارد مال أو است بر اين شخص واجب نيست .

( 1430 ) اگر خمس مال حلال مخلوط به حرام را بدهد وبعد بفهمد كه مقدار

حرام بيشتر از خمس بوده ، بايد در مقدارى كه مىداند از خمس بيشتر است ، به

وظيفة فعلى خود عمل نمايد ودر مقدارى كه نمىداند واحتمال مىدهد ، مطابق

مسأله قبلي عمل نمايد .

( 1431 ) اگر خمس مال حلال مخلوط به حرام را بدهد ، يا مالي كه صاحبش را

نمىشناسد به نيت أو صدقه بدهد وبعدا صاحبش پيدا شود ، اگر عين مال باقي

باشد ويا هنگام پرداخت خمس به اهلش ، جهت آن را اعلام كرده باشد ، به كسى كه

مال در دست أو است رجوع مىشود واين شخص صدقه دهنده يا خمس دهنده

ضامن نيست ، در غير اين صورت بنابر احتياط واجب ، بايد به مقدار مالش به أو

بدهد يا اين كه مصالحه نمايد ، ودر مواردى كه از طرف صاحب مال صدقه داده