تاريخ الطبرى ( فارسي ) — الجزء ١، الصفحة ٢١٣

سخن از ابراهيم خليل الرحمان و پسرش كه مأمور قربان او شد و سبب آنكه به قربان وى فرمان يافت .

گفت : « و مناسك ما را معلوم فرمايى و توبهء ما را بپذيرى ؟ » فرمود : « آرى » گفت : « و مردم مؤمن آن را از ميوه ها روزى دهى ؟ » فرمود : « آرى . » از سدى روايت كرده‌اند كه كلمات امتحان ابراهيم اين آيات بود كه فرمايد :

« * ( رَبَّنا تَقَبَّلْ مِنَّا إِنَّكَ

أَنْتَ السَّمِيعُ الْعَلِيمُ . رَبَّنا وَاجْعَلْنا مُسْلِمَيْنِ لَكَ وَمن ذُرِّيَّتِنا أُمَّةً مُسْلِمَةً لَكَ وَأَرِنا مَناسِكَنا وَتُبْ عَلَيْنا إِنَّكَ أَنْتَ التَّوَّابُ الرَّحِيمُ . رَبَّنا وَابْعَثْ فِيهِمْ رَسُولًا مِنْهُمْ 2 : 127 - 129 ) * [ 1 ] يعنى پروردگارا از ما بپذير كه تو شنوا و دانائى ، پروردگارا ما را مسلمان خويش كن و فرزندان ما را جماعتى مسلمان خويش كن و آداب عبادتمان را به ما بياموز و بر ما ببخشا كه تو بخشايشگر و رحيمى پروردگارا به فرزندان ما پيغمبرى از خودشان فرست » .

از ربيع روايت كرده‌اند كه كلمات امتحان اين آيات بود : ترا پيشواى كسان كنم و كعبه را مقصد كسان و مأمن كرديم و مكان ابراهيم را نمازگاه كنيد و با ابراهيم و اسماعيل پيمان كرديم . . . تا آخر آيه . اين همه كلماتى است كه خدا عز و جل ابراهيم را بدان امتحان فرمود .

و هم از سدى روايتى هست به همين مضمون با اين اضافه كه محمد صلى الله عليه و سلم نيز از اعقاب ابراهيم باشد .

گويند : كلمات امتحان ابراهيم مناسك حج بود . و اين را از ابن عباس روايت كرده‌اند .

و ديگران گفته‌اند كلمات امتحان چند چيز بود و ختنه از آن جمله بود .

از شعبى روايت كرده‌اند كه از جمله كلماتى كه ابراهيم بدان امتحان شد ختنه بود .

[ 1 ] 2 : 127 و 128