صحيفة الحسن ( ع ) ( فارسي ) — الصفحة ٣١

مقدمه مؤلف

فتنه انگيزانى بودند كه فقط دل به غارت وغنيمت بسته بودند ، وگروهى

شكاك كه حق را از باطل بدرستى نمى شناختند ، وعدهء زيادى كه پيرو

تعصبهاى قبيله اى بودند واز رؤساى قبائل پيروى مى كردند وكارى با دين

نداشتند ، آنگاه شيخ مفيد دربارهء وضع روحي واجتماعي آنان مىنويسد :

جنگ را ناخوش مى داشتند وطرفدار آسايش وسلامت وخواستار تسليم

وسازش بودند .

آغاز شكست سپاه اسلام

پس از آنكه امام فرماندهى مقدم سپاه را به عبيد الله بن عباس

سپرد ، أو به همراهى سپاه حركت كرد ، تا به ( مسكن ) رسيد ودر آنجا اردو زد ،

وروياروى سپاه معاوية قرار گرفت ، معاوية طبق شيوهء هميشگى خود براي

درهم شكستن روحيهء سپاه از چند راه به تضعيف روحيهء اين گروه كه

بعنوان مقدم سپاه امام بودند همت گماشت :

1 - اعزام جاسوسها : نخستين دسيسهء خطرناك معاوية براي ايجاد

فساد در سپاه امام اعزام جاسوسان وخبر گذاران بود تا لشكريان را

بترسانند وآنان را به سستى وپستى كشانند ، ودر اين ماجرا همگى يك

سخن را تبليغ كردند ، يعنى : حسن بن علي طي نامه هائى معاوية را به

صلح دعوت كرده است پس چرا شما خود را به كشتن مى دهيد ، اين دروغ

موجى از سراسيمگى وترس در ميان سپاه را برانگيخت وروح تمرد را در

واحدهاى لشكر پديد آورد .

2 - پخش رشوه : معاوية براي تخريب روحيه سپاه ، سرداران سپاه