توضيح المسائل ( فارسي ) — الصفحة ٤٢٧
احكام جعاله
احكام جعاله
چنانچه بنا كمتر از مقدارى كه از صاحب كار مىگيرد به كارگر بدهد زيادى آن
بر أو حرام است وبايد آن را به صاحب كار بدهد . ولى اگر أجير شود كه
ساختمان را تمام كند وبراي خود اختيار بگذارد كه خودش بسازد ، يا به ديگرى
بدهد در صورتي كه كمتر از مقدارى كه أجير شده به ديگرى بدهد چنانچه خود
أو هم كارى كه ارزش دارد انجام بدهد زيادى آن بر أو حلال مىباشد .
مسأله 2279 - اگر رنگرز قرار بگذارد كه مثلا پارچه را با نيل رنگ كند ،
چنانچه با رنگ ديگر رنگ نمايد حق ندارد چيزى بگيرد بلكه اگر سبب خرابى
يا كمي ارزش پارچه شود ضامن است .
احكام جعاله
مسأله 2280 - جعاله آن است كه انسان قرار بگذارد در مقابل كارى كه براي
أو انجام مىدهند مال معينى بدهد ، مثلا بگويد هر كس گمشده مرا پيدا كند ، ده
تومان به أو مىدهم وبه كسى كه اين قرار را مىگذارد جاعل وبه كسى كه كار را
انجام مىدهد عامل مىگويند ، وفرق بين جعاله واين كه كسى را براي كارى
أجير كنند ، اين است كه در اجاره بعد از خواندن صيغه ، أجير بايد عمل را انجام
دهد وكسى هم كه أو را أجير كرده اجرت را به أو بدهكار مىشود ، ولى در جعاله
اگر چه عامل شخص معين باشد مىتواند مشغول عمل نشود وتا عمل را انجام
ندهد جاعل بدهكار نمىشود .
مسأله 2281 - جاعل بايد بالغ وعاقل باشد واز روى قصد واختيار قرارداد
كند وشرعا بتواند در مال خود تصرف نمايد ، بنابر اين جعاله آدم سفيهى كه مال
خود را در كارهاى بيهوده مصرف مىكند صحيح نيست .
مسأله 2282 - كارى را كه جاعل مىگويد براي أو انجام دهند ، بايد حرام