توضيح المسائل ( فارسي ) — الصفحة ٥٢٨

4 - مال حلال مخلوط به حرام

مسأله 1828 - اگر در ظرفهاى متعددى كه در يك جا دفن شده مالي پيدا كند كه

قيمت آنها روى هم صد وپنج مثقال نقره ء مسكوك در نقره يا پانزده مثقال طلاى

مسكوك در طلا باشد ، بايد خمس آن را بدهد ، ولى چنانچه در چند جا پيدا كند ، هر

كدام از آنها كه قيمتش به اين مقدار برسد ، بايد خمس آن را بدهد ، وآنچه كه قيمت

آن به اين مقدار نرسيده است خمس ندارد ، ولى اگر گنج پيدا شده غير از طلا ونقره

باشد در هر دو صورت - بنابر احتياط واجب - بدون ملاحظهء نصاب خمس آن را

بدهد .

مسأله 1829 - اگر دو نفر گنجى پيدا كنند كه از نقره يا طلا باشد ، در صورتي كه

قيمت آن به صد وپنج مثقال نقره ء مسكوك در نقره يا پانزده مثقال طلاى مسكوك در

طلا برسد ، اگر چه سهم هر يك آنان به اين مقدار نباشد ، بنابر احتياط واجب خمس

آن را بدهند ، وهمچنين در صورتي كه از غير طلا ونقره باشد اگر چه به حد نصاب

نرسد .

مسأله 1830 - اگر كسى حيواني را بخرد ودر شكم آن مالي پيدا كند ، در صورتي كه

آن حيوان تحت تربيت فروشنده بوده ، مانند ماهيهايى كه پرورش مى دهند يا

چهارپايى را كه در خانه يا باغ علوفه مى دهند ، واجب است به فروشنده خبر دهد

واگر معلوم شود مال أو نيست ، مال خريدار است ، وچنانچه در مخارج سالش صرف

نشود بايد خمس آن را بدهد ، ودر غير اين صورت مانند ماهيى كه صياد از دريا

صيد كرده يا حيواني را كه از صحرا صيد كرده باشد ، اگر احتمال عقلايى بدهد كه

مال فروشنده است - بنابر احتياط واجب - به أو خبر دهد ، واگر معلوم شد مال أو

نيست مال خريدار است ، وچنانچه در مخارج سالش صرف نشود بايد خمس آن را

بدهد .

4 - مال حلال مخلوط به حرام

مسأله 1831 - اگر مال حلال با مال حرام به طورى مخلوط شود كه انسان نتواند

آنها را از يكديگر تشخيص دهد وصاحب مال حرام ومقدار آن هىچكدام معلوم