توضيح المسائل ( فارسي ) — الصفحة ٢٩

راه رسيدن به ايمان به خدا

ابوشاكر ديصانى از امام ششم ( عليه السلام ) پرسيد : دليل آن كه براي تو صانعى است

چيست ؟

فرمود : " وجدت نفسي لا تخلو من احدى الجهتين ، اما ان أكون صنعتها وكانت

موجودة ، أو صنعتها وكانت معدومة ، فان كنت صنعتها وكانت موجودة فقد إستغنيت

بوجودها عن صنعتها ، وان كانت معدومة فإنك تعلم أن المعدوم لا يحدث شيئا ، فقد

ثبت المعنى الثالث ان لي صانعا وهو الله رب العالمين . " ( 1 )

چيزى كه نبود وموجود شد ، يا خود أو ، خود را موجود كرده ، يا غير أو ، اگر

خودش ، خود را موجود كرده ، يا هنگامى كه موجود بوده سبب وجود خود شده ،

يا هنگامى كه نبوده ، در صورت أول ، به موجود ، وجود بخشيدن است ومحال ،

ودر صورت دوم بايد معدوم ، علت وجود شود ، وآن هم محال است ، واگر غير

أو ، أو را به وجود آورده ، اگر آن غير مانند آن چيز نبوده وموجود شده ، حكم أو ،

حكم همان چيز است .

پس به ضرورت عقل ، هر چه نبوده وموجود شده ، بايد وجود آوردنده

وسازنده اى داشته باشد كه عدم ونيستى در ذات أو راه ندارد .

از اين رو تمام تطورات وپديده هاى جهان ، دليل وجود پديد آورنده ايست كه

پديد آورنده ندارد ، ومصنوعات ومخلوقات خالقي است كه مصنوع ومخلوق

نيست .

ب : اگر در بيابانى ورقى پيدا شود كه حروف الفبا بر آن به ترتيب از الف تا ياء

نوشته شده باشد ، ضمير هر انساني شهادت مى دهد كه نقش حروف وترتيب

آنها اثر ادراك وفهم است ، واگر تأليف كلمه را از آن حروف ، وتأليف كلام را از

كلمات ببيند به نسبت دقت تأليف وتركيب به دانش وبينش نويسنده ايمان

مى آورد ، واز نظم ودقت گفته ونوشته بر علم وحكمت گوينده ونويسنده

استدلال مى كند ، آيا تركيب يك گياه از عناصر اوليهء آن از جمله بندى يك سطر

كتاب كه دليل غير قابل انكار بر علم نويسنده است كمتر است ؟ !

1 . التوحيد ، صفحهء 290 .