توضيح المسائل ( فارسي ) — الصفحة ١٨٩

لزوم تقليد

لزوم تقليد

داراى عقل وشعور باشد ، ادراك كاربرد ونتيجهء وجود آن اعضا براي أو ميسر

نيست ، وهرگز نمى تواند بفهمد كه حكمت تشكيلات اسرار آميز مغز چيست ، يا

دستگاه بينايى وشنوايى وجهاز تنفس براي أو به چه كار مى آيد ، ووقتي به دنيا

قدم گذاشت حكمت آنها ظاهر مى شود .

همچنين جنين جان انسان در رحم مادر طبيعت به وسيلهء تعليم وتربيت

وحى الهى بايد به قوا واعضايى مجهز شود كه ابزار حيات ابدى اوست ،

وحكمت آن دستورات بعد از قدم گذاشتن به عالم آخرت - كه نسبت آن به دنيا ،

نسبت دنيا به رحم مادر است - روشن مى شود .

به اين جهت تعبد در احكام دين از ضروريات خلقت انسان است ، بلكه از

ضروريات كمال انساني است ، چون ارزش عامل به عمل ، وارزش عمل به داعى

ومحرك عامل بر آن عمل است ، وبيان معصوم ( عليه السلام ) هم راهنماى به اين واقعيت

است " انما الأعمال بالنيات ولكل امرئ ما نوى " ( 1 ) از اين رو أطاعت خدا براي خدا با

چشم پوشيدن از مصلحت ومفسده ونفع وضرر مقام مقربين است .

2 - لزوم تقليد از علماى دين براي كساني كه قدرت استنباط ندارند : انساني كه

حفظ حيات وسلامت أو تابع مقررات وقوانينى است ، چاره ندارد براي حفظ

سلامت خود يا طبيب باشد ، ويا به طبيب حاذق مورد اعتماد مراجعه كند وبه

دستور أو عمل نمايد ، ويا جانب احتياط را بگيرد واز هر چه احتمال مى دهد

مضر به حال اوست خوددارى كند ، تا بداند يا از دانا بپرسد .

بلكه تقليد از ضروريات زندگى انسان است ، چه عالم باشد وچه جاهل ، نياز

جاهل به تقليد در زندگى روزمره اش محتاج به بيان نيست ، ونياز عالم به تقليد به

اين جهت است كه هر دانشمندى دايره ء دانش أو به قسمت ناچيزى از احتياجات

أو محدود است ، مثلا دانشمند در طب در ساختمان خانه اش بايد مقلد مهندس

ومعمار ساختمان باشد ، واگر سوار هواپيما شد مقلد خلبان ، واگر سوار كشتى شد

1 . وسائل الشيعة ، جلد 1 ، صفحهء 49 ، أبواب مقدمهء عبادات ، باب 5 ، حديث 10 ( اين است وجز اين نيست كه اعمال وابسته به نيت ها است وبراي هر كس آن است كه نيت كرده است )