توضيح المسائل ( فارسي ) — الصفحة ١٠٤

حكومت عقل

امامت

بين عامه وخاصه در لزوم وجود خليفه براي پيغمبر اختلافى نيست ، اختلاف

در اين است كه آيا خلافت خليفهء پيغمبر به انتصاب است يا به انتخاب .

عامه مى گويند : احتياج به تعيين از جانب خدا وپيغمبر نيست ، وخليفه به

انتخاب أمت معين مى شود ، خاصه مى گويند جز به نصب وتعيين پيغمبر كه

نصب وتعيين خداست معين نمى شود .

حكم در اين اختلاف عقل وكتاب وسنت است .

الف : حكومت عقل :

به سه وجه اكتفا مى شود :

1 - اگر مخترعى كارخانه اى تأسيس كند كه محصول آن كار خانه گرانبهاترين

گوهر است ، وغرض از اختراع ادامهء آن محصول است ، ودر حضور وغياب

وحيات وموت مخترع نبايد كار متوقف شود ، وبراي حصول آن محصول در

ساخت ابزار آن كارخانه وكيفيت عمل آنها ظرافتها ودقتهايى اعمال شده كه

اطلاع بر آنها جز به راهنمايى آن مخترع ميسر نيست ، آيا مى شود باور كرد كه آن

مخترع كسى را كه دانا به اسرار ابزار آن كارخانه وتوانا بر به كار انداختن آن ابزار

است معين نكند ؟ ! ومهندسي آن كارخانه را به انتخاب مردمى وا بگذارد كه از

شناخت ابزار وظرافتهاى كاربرد آن بيگانه اند ؟ !

آيا دقت وظرافت معارف وسنن وقوانين الهى در جميع شؤون حيات انسان

كه ابزار كارخانهء دين خداست ومحصولش ارزشمندترين گوهر خزينهء وجود