تاريخ الطبرى ( تاريخنامه طبرى ) ( فارسي ) — الجزء ١، الصفحة ٦٦١

خبر فيروز با خشنواز ملك هياطله

خبر فيروز با خشنواز ملك هياطله

خبر فيروز با خشنواز ملك هياطله

چنين گويد محمّد بن جرير كه چون آن كارها همه نيكو شد و خلق با پيروز بياراميد ، آن ملك هياطله با آن زمين بلخ و طخارستان و غرجستان و آن پادشاهى خويش بر مردمان ستم كرد بسيار ، و مذهب قوم لوط پيش و فعلهاى بد پديد كرد ، و هر كه را پسرى نيكو روى بود از پدر بستدى و پيش خويش به پاى كردى به بندگى و با وى جماع كردى . پس مردمان بيشتر از آن پادشاهى بگريختند و سوى فيروز آمدند و زينهار خواستند .

فيروز سوى آن ملك پيغام فرستاد كه ترا بر من حق است و ليكن حق خداى بيشتر است ، و اين خلق سوى من آمدند به فرياد خواستن ، اگر تو اين سيرت بد بگردانى و ستم دست باز دارى ، و اگر نه من سپاه فرستم به حرب تو . يك دو بار رسول سوى آن ملك فرستاد . ملك به سخن فيروز ننگريست ، و سالى چهار بر آمد و مردمان هياطله بر در وى بسيار شدند . فيروز سپاه گرد كرد از عجم و آهنگ ملك هياطله كرد . چون به نزديكى و حدّ بلخ رسيد ، ميان وى و ميان هياطله بيابان مرو بود ، آنجا كه بيابان اندرونى خوانند . ملك هياطله سرهنگان را بخواند و گفت : چه تدبر كنيد كه سپاه ما با سپاه عجم تاب ندارد و با ايشان به حرب طاقت نداريم . يك تن از آن سرهنگان مردى بزرگوار بود و پير شده ، برخاست و گفت :

ايّها الملك ! اگر با من عهد كنى كه عيال و فرزندان مرا از پس من نيكو دارى و