شرح فصوص الحكم — الصفحة ١٦٥

5 فصّ حكمة مهيميّة في كلمة إبراهيميّة

حاكم است بر ما ، يعنى ، استعداد .

قوله :

« فلي وجهان هو و أنا

و ليس له أنا بأنا «

يعنى ، انسان ( 1 ) را دو وجه است ، يكى به حق ، و آن سريان هويّت است در وى و يكى به عالم به حسب تعيّن او .

و اين دو روى انسان راست ، امّا حق را يك روى ( 2 ) است كه

« ليس له أنا بأنا »

. يعنى انسان را به حق هويّت ( 3 ) است ، و حق را به انسان انائيّت ( 4 ) نيست .

قوله :

« و لكنّ في مظهره

فنحن له كمثل إنا »

. يعنى انائيّت ( 5 ) او به ما نيست ، و لكن ( 6 ) ظهور اسما و صفات او در ماست . پس من مانند ظرف باشم ، و او تعالى مانند مظروف و عارف تلفظ به ظرف و مظروف و ظاهر و مظهر و ما و او از مقام كثرت كند نه از وحدت . و الله يقول الحق و هو يهدى السبيل .

( 1 ) س : ايشان را . ( 2 ) د ، س : رويست . ( 3 ) د : هويتست . ( 4 ) د ، س : انانيّه . ( 5 ) د ، س : انانيّت . ( 6 ) س : ليكن .