سؤال وجواب ( فارسي ) — الصفحة ٣٤٦

546 . اعطاى وكالت از سوى وكيل به ديگرى بدون اذن موكل

مخارج نشده ، آيا به وارث برسد ، يا در سائر مصارف كه وصيت نموده صرف شود ؟

اين كه زيد نام ، جاهل مسأله بود كه ما زاد بر ثلث ، محتاج به امضاء ورثه است ووارث را

از تمام ما زاد بر ثلث محروم نموده ووصيت نموده كه عيال حقير دويست تومان وهمشيره

دويست تومان ، آيا حال كه ورثه امضاء ننموده اند ما زاد بر ثلث را ، وما زاد بر ثلث منتقل به

وارث شد ، كه زوجه وهمشيره باشند ، اين دويست تومان هم به عيال وهمشيره ميت برسد

وصاية ، يا اين كه بالوصية وارث حق ندارند وحقشان منحصر به همان دو ثلث است وراثة ؟

اين كه زيد وصيت نموده كه عيال حقير ، تا زمان حيات از حوالي بيرون نفرمايند بدون

اجازه ، آيا جعل سكنى جهت زوجه ، منافى با وقفيت است يا خير ؟

استدعا آن است كه حكم را مرقوم فرمائيد .

جواب : چون وصيت كرده است به تمام ما يملك خود ، وورثه امضا نكرده اند ، پس به قدر

ثلث آن بعد از دين ، ممضى است . وآن ، قسمت مىشود بر مصارف مذكوره بالنسبة ، مثل

قسمت مال مفلس بر غرماء . ومفروض اين است كه تمام مال پنج هزار تومان است ودين هم

دارد . پس أول دين را اخراج مىكنند .

پس اگر فرض كنيم كه دين پانصد تومان است ، تركه چهار هزار وپانصد تومان مىشود .

وثلث آن كه هزار وپانصد تومان است قسمت مىشود بر مصارف مذكوره كه آنها پنجاه تومان

ابن سبيل است ، وسه دويست تومان ويك حوالي كه بايد وقف شود . واگر مثلا فرض كنيم كه

قيمت حوالي هم دويست تومان باشد ، چهار دويست تومان مىشود . وبقيه كه بايد دكان

وملك وقف شود ، سه هزار وششصد وپنجاه تومان است . پس قسمت مىشود هزار وپانصد

تومان كه سى پنجاه تومان است ، بر مذكورات كه مجموع آنها نود پنجاه تومان است . پس يك

قسمت از نود قسمت هزار وپانصد تومان ، مال ابن سبيل مىشود . وهر يك از حصه عيال

وحصه همشيره وحصه دفن وكفن وتعزيه وحصه حوالي ، چهار قسمت از نود قسمت هزار

وپانصد تومان مىشود . وحصه وقف دكان وملك ، هفتاد وسه قسمت . واما دو ثلث ديگر ،

پس قسمت مىشود ما بين زوجه وهمشيره ، يك ربع از آن دو ثلث مال زوجه است . سه ربع

مال همشيره .