قاموس قرآن ( فارسي ) — الجزء ١، الصفحة ١٦١

بحث

كه رسول خدا صلَّى الله عليه و آله و سلَّم فرمود « لا رهبانيّة و لا تبتّل فى الاسلام » يعنى : در اسلام رهبانيت و بريدن از نكاح نيست .

در قاموس گويد : بتول صفت فاطمه عليه السّلام سيدهء زنان جهان است ، زيرا از زنان زمان خود و زنان امّت ، در فضل و دين و حسب بريده و ممتاز بود .

بَثّ

بَثّ :

پراكندن . منتشر كردن * ( « فَأَحْيا بِه الأَرْضَ بَعْدَ مَوْتِها وَبَثَّ فِيها مِنْ كُلِّ دَابَّةٍ » ) * بقره : 164 يعنى بوسيلهء باران زمين را پس از مرده شدن زنده كرد و در آن تمام جنبندگان را پراكند .

به نظر راغب : اصل بثّ ، جدا كردن و بلند كردن است مانند پراكندن باد خاك را . مخفى نماند : از آيهء * ( « وَمِنْ آياتِه خَلْقُ السَّماواتِ وَالأَرْضِ وَما بَثَّ فِيهِما مِنْ دابَّةٍ » ) * شورى :

29 بدست ميايد كه در كرات ديگر موجود زنده هست ، زيرا ضمير « فيهما » به سموات و ارض بر ميگردد رجوع شود به « سماء » .

* ( « إِنَّما أَشْكُوا بَثِّي وَحُزْنِي إِلَى - الله » ) * يوسف : 86 ، مراد از بثّ اندوهى است كه شخص قادر بكتمان آن نيست و آن را آشكار مىكند ، لذا بايد مراد از حزن غصّهء مخفى باشد .

* ( « وَزَرابِيُّ مَبْثُوثَةٌ » ) * غاشيه : 16 يعنى فرشهاى گسترده . ناگفته نماند معنى جامع همان منتشر كردن است گستردن فرش نيز يكنوع منتشر كردن است .

بَجس

بَجس :

شكافته شدن . شكافتن .

* ( « فَانْبَجَسَتْ مِنْه اثْنَتا عَشْرَةَ عَيْناً » ) * اعراف : 160 از آن سنگ ، دوازده چشمه بشكافت . راغب گويد : بجس اكثرا در چيزى كه از محلَّى تنگ بيرون آيد ، به كار ميرود و انفجار از آن اعمّ است . بجس لازم و متعدى هر دو آمده است . در اقرب الموارد گفته « بجس الماء : فجره - بجس الماء : انفجر » .

بحث

بحث :

كاويدن . جستجو كردن * ( « فَبَعَثَ الله غُراباً يَبْحَثُ فِي الأَرْضِ » ) * مائده : 31 ، سورهء توبه را سورهء بحوث گويند زيرا كه شامل كاويدن و تفتيش