نهج البلاغة ( فارسي ) — الصفحة ٥٤٣

به اميران لشكر

[ 86 ] دو چيز طيرهء عقل است دم فروبستن به وقت گفتن و گفتن به وقت خاموشى .

( سعدى ، « گلستان » ) .

[ 87 ] از رسول خدا ( ص ) .

[ 88 ] * ( يَوْمَ يَعَضُّ الظَّالِمُ عَلى يَدَيْه ) * ( فرقان : 27 ) .

[ 89 ] و رجوع كنيد به ذيل خطبهء 16 : من أبدى صفحته . . .

[ 90 ] و در بعض نسخه‌ها : « آيا خلافت با همصحبتى به دست آيد ، و با همصحبتى و خويشاوندى سازوار نيايد . »

[ 91 ] گلو .

[ 92 ] اين قدر تو را بر پاى همى دارد ، و هر چه بدين زيادت كنى تو حمّال آنى ( سعدى « گلستان » در فضيلت قناعت ) .

[ 93 ] و رجوع كنيد به فقره 312 .

[ 94 ]

ناصر خسرو به راهى مىگذشت

مست و لا يعقل نه چون ميخوارگان

ديد قبرستان و مبرز رو به رو

بانگ برزد گفت كى نظارگان

نعمت دنيا و نعمت خواره بين

اينش نعمت ، اينش نعمت خوارگان

( منسوب به ناصر خسرو « ديوان » ، ص 507 تصحيح مهدى سهيلى )

[ 95 ] رجوع كنيد به فقره 91 .

[ 96 ] رجوع كنيد به خطبهء شمارهء 40 .

[ 97 ] ماهى بى اجل در خشكى نميرد ( سعدى ) . و رجوع كنيد به تعليقهء 151 .

[ 98 ] آل عمران : 134 .

[ 99 ] آوند : ظرف . آوند دانش ، خرد است ( عبده ) .

[ 100 ] قصص : 5 .

[ 101 ] خود پسندى جان من برهان نادانى بود ( « امثال و حكم » دهخدا ) .

[ 102 ] قذى ، خاشاك است كه به چشم رود و اين عبارت كنايت است از لازم آن كه آزار است : « رنج چو عادت شود آسودگى است ( دهخدا ، « امثال و حكم » ) .

[ 103 ] هر كه خوشخوى بود دوستان فراوان دارد .

[ 104 ]

اندر بلاى سخت پديد آيد

فضل و بزرگمردى و سالارى

رودكى .

[ 105 ]

طمع مىبرد از رخ مرد ، آب

سيه روى شد تا گرفت آفتاب

در آرد طمع مرغ و ماهى به بند

بدوزد شره ديدهء هوشمند

( دهخدا « امثال و حكم » ، از سعدى ؟ ) .