نهج البلاغة ( فارسي ) — الصفحة ٤٦٥

به اميران لشكر

دشمن ، آسان از نيام برآيد .

[ 2 ] پاها را بر زمين بفشاريد ، و بر جهيد تا ضربت شمشير را كارىتر سازيد .

[ 3 ] سورهء محمد ( ص ) آيهء 35 .

خطبهء 68

[ 1 ] محمد از پيش دشمن گريخت كه خود را نجات دهد ، ليكن به دو رسيدند و او را شهيد كردند .

خطبهء 69

[ 1 ] تيرى كه سوفار آن شكسته باشد كارگر نيست . امام سپاهيان خود را به خاطر دليرى نداشتن ، بدان تير همانند كرده است .

خطبهء 71

[ 1 ] اشارت است بدانكه عراقيان در آستانهء پيروزى فريب عمرو پسر عاص را خوردند و نصيحت امام خويش از ياد بردند . تا حق از مركز آن بگرديد و معاويه به خلافت رسيد .

[ 2 ] چنان كه مىدانيم امام در پى طلحه و زبير و جدايى طلبان به عراق آمد . و حادثه‌هاى پى در پى از يك سو ، و روى خوش نشان دادن عراقيان در آغاز ، از سوى ديگر ، او را ناچار ساخت كه در كوفه بماند . در بعض نسخه‌ها به جاى كلمه « سوقا » كه آن را ناچارى معنى كرده‌ام « شوقا » آمده است .

[ 3 ] هنگامى كه رسول اكرم پيامبرى خود را از جانب پروردگار اعلام داشت از مردان ، نخستين كس على ( ع ) و از زنان نخستين زن خديجه ( ع ) به يگانگى خدا و رسالت محمّد ( ص ) ايمان آوردند .

[ 4 ] خبر دادن او از گرفتاريهاى خود با آنان و ديگر حادثه‌ها كه در آينده خواهد بود چون خرابى كوفه ، حكومت بنى اميّه ، ستم حجاج كه اين علم را از پيامبر ( ص ) فرا گرفته بود .

[ 5 ] جملهء آخر خطبهء امام ، آيهء 88 سورهء ص است .

خطبهء 72

[ 1 ] اشارت به آيهء 41 سورهء نساء .

خطبهء 73

[ 1 ] سبت : نشيمنگاه آدمى است . نابخردان عرب براى ريشخند به پيمانهاى خويش ،