نقدى بر مثنوى ( فارسي ) — الصفحة ٥٥٧

[ بررسى جلد چهارم مثنوى ]

ناخوشى نداشتى ؟ مىگويد :

بعد از آن بر جاى خطبه آن و دود * تا به قرب عصر لب خاموش بود

زهره نِى كس را كه گويد هين بخوان * يا برون آيد ز مسجد آن زمان

هيبتى بنشسته بُد بر خاص و عام * پر شده از نور يزدان صحن و بام ( 1 )

بلى هر كجا . . . است جاى ترس است .

در صفحه بعد مىگويد :

[ در ] تفسير اين حديث كه :

مثل أمتى كمثل سفينة نوح من تمسك بها نجا و من تخلف عنها غرق . ( 2 )

بهر اين فرمود پيغمبر كه من * همچو كشتيم به طوفان زمن

ما و اصحابيم چون كشتى نوح * هر كه دست اندر زند يابد فتوح

چون كه با شيخى تو دور از زشتئى * روز و شب سيارى و در كشتئ

در پناه جان جان بخشى قوى * كشتى اندر خفته ره مىروى

مگسل از پيغمبر ايّام خويش * تكيه كم كن بر فن و بر گام خويش ( 3 )

اى منصف ، حديث كه مثل اهل بيتى است نه امتى ، خاصه و عامه اهل بيتى نقل كرده‌اند ، امتى معنى ندارد ، امت شامل همه اهل عصر رسول است تا قيامت ، اگر چه به معنى اسلام نياوردند ، كسى نمىداند كه داخل و مدخول فيه به هم رسد ؟ اين تصحيف چرا ؟ يك جا پيغمبر را كشتى مىگيرى ، يك جا امت را تماماً ، يك جا او و اصحاب را ، اينها تكاذب دارد . اختيار دارى ، پيغمبر ايام كدام است ؟ شيخ كيست ؟

1 - مثنوى ، دفتر چهارم ، 496 . 2 - مستدرك حاكم جلد 2 ، ص 343 . ( به نقل از احاديث مثنوى ، ص 111 ) جالب اين است كه برخى نسخه‌ها « مثل اهل بيتى . . . » آورده‌اند مثل نسخه كتابفروشى اسلاميه ص 353 تا آن را تعديل كنند و برخى ديگر « مثل اصحابى . . . » را آورده‌اند كه با اشعار سازگار است . براى توضيح به ص 185 - 186 همين كتاب رجوع كنيد . 3 - مثنوى ، دفتر چهارم ، 538 .