تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى — الجزء ١، الصفحة ٨٠١

كالبد انسانى همچون قفسى است كه دائماً در فريب عوامل درونى و برونى به سر مىبرد

كالبد انسانى همچون قفسى است كه دائماً در فريب عوامل درونى و برونى به سر مىبرد

( ( 1868 ) ) تا توانى بنده شو سلطان مباش

زخم كش چون گوى شو چوگان مباش

( ( 1869 ) ) ور نه چون لطفت نماند وين جمال

از تو آيد آن حريفان را ملال

( ( 1870 ) ) آن جماعت كت همىدادند ريو

چون ببينندت بگويندت كه ديو

( ( 1871 ) ) جمله گويندت چو بينندت به در

مرده‌اى از گور خود بر كرده سر

( ( 1872 ) ) همچو امرد كدخدا نامش كنند

تا بدين سالوس در دامش كنند ( 1 )

( ( 1873 ) ) چون به بد نامى در آمد ريش او

ديو را ننگ آيد از تفتيش او

( ( 1874 ) ) ديو سوى آدمى شد بهر شر

سوى تو نايد كه از ديوى بتر

( ( 1875 ) ) تا تو بودى آدمى ديو از پِيَت

مىدويد و مىچشانيد از مِيَت

( ( 1876 ) ) چون شدى در خوى ديوى استوار

مىگريزد از تو ديو اى نابكار

( ( 1877 ) ) آن كه اندر دامنت آويخت او

چون چنين گشتى ز تو بگريخت او

( ( 1849 ) ) تن قفس شكل است ز ان شد خار جان

در فريب داخلان و خارجان

كالبد انسانى همچون قفسى است كه دائماً در فريب عوامل درونى و برونى به سر مىبرد

اين كالبد جسمانى به مقتضاى استعداد پذيرش عوامل گوناگون دايماً در تغير و دگرگونى مىباشد .

نفس انسانى كه به طور مستقيم با بدن سر و كار دارد ، همواره بدن را مىخواهد مطابق خواسته هاى خود آمادهء پذيرش نمايد . البته مقصود جلال الدين هم از بدن كه قفس شكل معرفىاش مىكند ، واقعاً اين جنبه عضلانى نيست كه منهاى نفس ( حيات به معناى عمومى ) بوده نه حسى دارد نه دركى ، نه لذتى مىچشد نه المى ، پس اين كه


( 1 ) سالوس حقه بازى و حيله گرى و تزوير . .