تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى — الجزء ١، الصفحة ٤٣١

ديگر بار بيان كردن شير ترجيح جهد بر توكل

ديگر بار بيان كردن شير ترجيح جهد بر توكل

ديگر بار بيان كردن شير ترجيح جهد بر توكل

( ( 929 ) ) گفت شير آرى ولى ربّ العباد

نردبانى پيش پاى ما نهاد

( ( 930 ) ) پايه پايه رفت بايد سوى بام

هست جبرى بودن اينجا طمع خام

( ( 931 ) ) پاى دارى چون كنى خود را تو لنگ

دست دارى چون كنى پنهان تو چنگ ؟

( ( 932 ) ) خواجه چون بيلى به دست بنده داد

بىزبان معلوم شد او را مراد

( ( 933 ) ) دست همچون بيل اشارتهاى اوست

آخر انديشى عبارتهاى اوست

( ( 934 ) ) چون اشارتهاش را بر جان نهى

در وفاى آن اشارت جان دهى

( ( 935 ) ) پس اشارتهاش اسرارت دهد

بار بر دارد ز تو كارت دهد

( ( 936 ) ) حاملى محمول گرداند تو را

قابلى مقبول گرداند تو را

( ( 937 ) ) قابل امر ويى قابل شوى

وصل جويى بعد از آن و اصل شوى

( ( 938 ) ) سعى شكر نعمت قدرت بود

جبر تو انكار آن نعمت بود

( ( 939 ) ) شكر نعمت نعمتت افزون كند

كفر نعمت از كفت بيرون كند

( ( 940 ) ) جبر تو خفتن بود در ره مخسب

تا نبينى آن درو درگه مخسب

( ( 941 ) ) هان مخسب اى جبرى بىاعتبار

جز به زير آن درخت ميوه دار

( ( 942 ) ) تا كه شاخ افشان كند هر لحظه بار

بر سر خفته بريزد نقل و زاد

( ( 943 ) ) جبر خفتن در ميان ره زنان

مرغ بىهنگام كى بايد امان

( ( 944 ) ) ور اشارتهاش را بينى زنى

مرد پندارى و چون بينى زنى

( ( 945 ) ) اين قدر عقلى كه دارى گم شود

سر كه عقل از وى بپرد دم شود

( ( 946 ) ) ز انكه بىشكرى بود شوم و شنار ( 1 )

مىبرد بىشكر را تا قعر نار

( ( 947 ) ) گر توكل مىكنى در كار كن

كسب كن پس تكيه بر جبار كن

تكيه بر جبار كن تا وارهى

ور نه افتى در بلاى گمرهى

( 1 ) شنار عيب و نقص . .