معاني الأخبار ( فارسي ) — الجزء ١، الصفحة ١٥٩

باب 29 - معناى فرمودهء پيغمبر « ص » « من كنت مولاه فعلى مولاه »

عاقبت خواهيد داشت .

6 - آنچه در جلو و يا بدنبال چيزى قرار مىگيرد ، مانند پشت سر ، يا پيش روى او ، چنان كه شاعرى گفته است :

فغدت ، كلا الفرجين تحسب أنّه

مولى المخافة خلفها و أمامها

ناقه صبح كرد در حالتى كه فكر مىكرد اين دو مرز پر خوف ، بهترين جاى جنگ باشد ، پشت سر و پيش رو . و تصوّر نمىرود كه هيچ يك از اين معانى را هم پيغمبر صلَّى الله عليه و آله از آن جملهء مذكور اراده كرده باشد ، زيرا روا نبود در چنين موقعيّت خطير و زمان پر اهميّتى اعلان كند هر كسى ، من پسر عمويش هستم ، علىّ هم پسر عموى اوست ، زيرا اين مطلب نزد همهء مسلمين معلوم بود كه ، پدر پيغمبر عبد الله است و امير المؤمنين پسر برادر عبد الله مىباشد ، و تكرارش براى چنين جمعيّتى بيهوده به نظر مىرسد .

و همچنين ممكن نيست معنى سرانجام ، و يا معنى جلو ، و دنبال در اين جمله قصد گرديده باشد ، زيرا در اين صورت جمله نه معنايى مىدهد ، و نه گفتنش سودى دارد .

7 - گذشته از اين معانى كه هيچ يك مناسبتى با قول رسول خدا صلَّى الله عليه و آله نداشت ، معناى ديگرى نيز در كتب لغت براى مولى آمده ، و آن اين است كه :

وقتى شخصى صاحب اختيار كسى است و حقّ فرماندهى به او را دارد ، لغت اجازه