مصباح الشريعة ومفتاح الحقيقة ( فارسي ) — الصفحة ٢٧٣

باب شصت و چهارم در امر به معروف و نهى از منكر

متحمل و صابر شود ، و در صدد مجازات و مقابلت نيامده ، و از آنان گله و شكايت نكرده ، و با خود پسندى و خود بينى و درشتخويى و تندى با آنان روبرو نشود . نيت خود را در اين دعوت خالص و تنها براى خدا قرار داده ، و پيوسته از پروردگار متعال يارى و توفيق درخواست نموده ، و مطلوب و منظور او خدا و ثواب الهى باشد . پس اگر آنان مخالفت كرده و شروع به آزار و اذيت نمودند ، با كمال صبر و تحمل براى انجام وظيفهء خود استقامت بورزد . و اگر موافقت كرده و قبول نمودند ، سپاسگزارى كرده ، و شكر خدا را بجاى آورد ، و در همه حال امور خود را به پروردگار متعال واگذار نموده ، و به عيوب و نواقص نفس خود متوجه باشد .

[ ( شرح ) ]

شرايط ديگرى از نظر عمل و ظاهر در اين قسمت ذكر مىشود :

1 - عالم بودن به احكام و تكاليف و خصوصيات آنچه مىخواهد امر به آن يا نهى از آن نمايد . و در صورت جهالت درست نيست .

2 - عمل كردن خود او به آن معروف ، و پرهيز و ترك او آن منكر را ، و اگر نه اثرى نداشته ، و گاهى نتيجهء معكوس خواهد داد .

3 - دعوت او از راه مهربانى و خلوص نيت و مودت باشد ، نه روى غرضهاى مادى و خواهشهاى نفسانى و نظرهاى شخصى .

4 - دعوت او به صورت لطف و نرمى و حسن بيان انجام گردد .

5 - گفتار و دعوت مطابق عقول و به اندازه و ميزان درك آنان باشد .

6 - از مكر نفس و حيله‌هاى شيطان آگاه باشد ، تا فريفته و تحت تأثير و اغواء نفس و شيطان قرار نگيرد .

7 - در مقابل آزار و اذيت و ناملايماتى كه در اين راه متوجهء او مىشود ؛ صبر و تحمل ورزيده ، و در مقام مجازات و انتقام و دشمنى بر نيامده ، و از سوء رفتار و كردار آنان گله و شكايت نكند .

8 - هرگز دعوت او توأم با خود بينى و خودپرستى نباشد .

9 - امر و نهى او توأم با خشونت و تندى بى جا نشود .