مطلوب كل طالب — الصفحة ٧

11 - لا تنظر إلى من فقال وانظر إلى ما قال

9 - بالبر يستعبد الحر

10 - بشر مال البخيل بحادث أو وارث

11 - لا تنظر إلى من فقال وانظر إلى ما قال

معنى اين كلمه به پارسى : هر كه مردمان را نكو گويد وبگرد عثرات ايشان

نگردد ايشان أو را دوست گيرند وبا أو چون برادران زندگانى كنند ، شعر :

گر زبانت خوش است جملهء خلق * در مودت برادران تواند

ور زبانت بدست در خانه * خصم جان تو چاكران تواند

كلمهء نهم - بالبر يستعبد الحر .

به نيكوئى بنده كرده شود آزاد .

معنى اين كلمه بتازى : المرء ببره يسترق الحر ، ويستحق الشكر .

معنى اين كلمه به پارسى : هر كه به آزادگان نيكوئى كند ، آزادگان بندهء أو شوند ،

وراه خدمتكارى وطريق طاعت دارى أو سپرند ، شعر :

گرت بايد كه پيش تو باشند * سروران جهان سر افكنده

مردمى كن كه مردمى كردن * مرد آزاد را كند بنده

كلمهء دهم - بشر مال البخيل بحادث أو وارث .

بشارت ده مال بخيل را به آفتى از روزگار يا ميراث خوارگان .

معنى اين كلمه بتازى : مال البخيل لا يصرف في طرق الخيرات ووجوه

المبرات ، فيكون معرضا ( 1 ) لحادث يصطلمه ، أو لوارث يلتقمه .

معنى اين كلمه به پارسى : خواستهء بخيل يا در آفت روزگاز تلف گردد ، يا بدست

ميراث خوارافتد ، از بهر آنكه بخيل را دل ندهد كه مال خويش را خويش ( 2 ) بخورد ،

يا در وجه خيرات وطريق مبرات به كار برد ، شعر :

هر كه را مال هست وخوردن نيست * أو از آن مال بهره كي دارد

يابتاراج حادثات دهد * يابميراث خواره بگذارد

كلمهء يازدهم - لا تنظر إلى من قال وانظر إلى ما قال .

منگر بدانكه گفت ، بنگر بدانچه گفت .


( 1 ) - در أقرب الموارد گفته : " المعرض كمجلس موضع عرض الشئ وهو ذكره واظهاره " . ( 2 ) - در هر دو نسخه : " خوش " وشايد أصل : خودش " بوده است ؟