كشاف الفهارس — الصفحة ٣٩٢
* نسخه :
1 . ملك تهران ( 292 ) نسخ محمد ابن حاج سالم محمد بن سالم بن سعيد بن عمر قدري
شافعي عوسجى مصرى در روز يكشنبه 24 ع 1 / 890 ه . ق در قسطنطينيه ، 183 گ [ ف :
ملك 1 / 591 ] 475 س
162 الكشف عن القراءات السبع 162 س
قاضى سعيد قمى ( 1049 - 1103 ه . ق )
* ميرزا محمد سعيد ابن حكيم محمد مفيد قمى ، معروف به ( قاضى سعيد ) ، وملقب به
( حكيم كوچك ) كه از شاگردان مولى رجب على تبريزى ( م 1080 ه . ق ) ، وملا محسن فيض
كاشاني ( م 1091 ه . ق ) ، وملا عبد الرزاق لاهيجى بوده ، وبا أو را شاعري چيره دست در
زبان فارسي وعربي دانست . وى از مفاخر فضلاء حديث وحكمت وأدب ، واز عرفاء متشرع
وپزشك دربار شاه عباس دوم بوده ودر تأويل وعرفان واستنباط نكات دقيق واسرار آيات
وأحاديث مشمول تأييدات وتوفيقات الهى بوده ، وگرايش شديد به عرفان وتصوف داشت ، ودر
اين باره ء دو رساله عربي وفارسي تأليف كرده ، ورسالة فارسي أو در اين زمينه ، ( كليد بهشت )
نام دارد . قاضى سعيد منصب قضاء را درقم به عهده داشت كه كيفيت قضاء وداورى أو از تبحر
وى در شرعيات بازگو مى كرد . أو درقم أقامت گزيد ودر همانجا به سال 1103 ه . ق از دنيا
رفت .
كتاب ( كليد بهشت ) أو را مرحوم سيد محمد مشكاة در 1315 ه . ش با ديباچه أي به طبع
رسانيد كه شرح أحوال وپاره أي از آثار وتأليفات أو را در اين ديباچه آورده است . مرحوم مدرس
تبريزى در ( ريحانه ) مى نويسد : ( كليد بهشت ) رساله أي است به پارسى در اشتراك لفظي
أسماء الله . أو برادرى به نام شيخ محمد حسين داشت كه تفسير بزرگى بر قرآن كريم نگاشت .
ت : دو شب گذشته از ج 2 / 1089 ه . ق .
قاضى سعيد قمى به تأليف كتابي تحت عنوان ( الاربعينيات ) آغاز كرده وبدان ادامه داد كه
مى خواست چهل رساله در آن بياورد . روش أو در سبك نگارش به سان روش ميرداماد
وملا صدرا بوده كه در پاره أي از موارد با سبك ملا صدرا سازگار نيست . الاربعينيات طبق نوشته
خوانسارى در ( روضات ) ومدرس تبريزى در ( ريحانة الأدب ) از بهترين وگزيده ترين آثار
قاضى سعيد مى باشد ، وبا اينكه مى خواست چهل رساله در آن بگذارد ، لكن گويا نتوانست به
اين هدف دست يابد ، وهمين قدر موفق شد از سال 1089 تا 1102 ه . ق ده رساله خود را به