تاريخ نيروى دريايى اسلام در مصر و شام (فارسى) — الصفحة ٩٥
ب - عسقلان ، آخرين پايگاه دريايى فاطميان در شام
سپاه مصر به قصد باز پس گيرى بيت المقدس ، رهسپار عسقلان گرديد و در چهاردهم رمضان در انتظار رسيدن ناوگان فاطمى در دريا و كمك هاى زمينى كه اعراب فلسطين به وى وعده داده بودند ، در اطراف شهر عسقلان سنگر گرفت « 1 »
امّا او با اين انتظار ، اشتباه بسيار بزرگى را مرتكب شد ، زيرا وى به صليبى ها فرصت هجوم و وارد آوردن شكست برخود را داد و بدين سان لشكريان مصر با تحمّل شكست ، وارد عسقلان شدند و افضل ناگزير ، از راه دريا به قاهره بازگشت . « 2 »
و عسقلان به پايگاه اصلى فاطميان ، براى حركت جنگاوران در ناوگانها به سوى سواحل شام و مرزهايى كه در محاصرهء صليبى ها بود و تدارك آن نيروها از حيث سلاح و موادّ غذايى ، تبديل شد .
افضل هر سال لشكريانى را تدارك ديده و از راه زمين و دريا به نبرد صليبى ها مى فرستاد « 3 »
و به نظر مى رسد وى در سال 494 هجرى ، موفّق شد شهر عكا را باز پس گيرد و حاكمى را ازناحيهء خود به نام « بنا » معروف به زهر الدّوله جيوشى بر آن گماشت ، « 4 »
صليبى ها در سال 497 هجرى از راه دريا و زمينى شهر عكّا را محاصره كردند ، اين فرمانده استقامت و پايدارى زيادى از خود نشان داد و در پايان پس از آنكه از حمايت « 5 »
شهر عاجز شد ، آنجا را ترك گفت .
همينطور معتقديم كه افضل ، شهر صور را نيز باز پس گرفت و فرمانروايى را به نام عزّالملك انوشتكين افضلى برآن گماشت « 6 »
افضل ، در سال 493 هجرى ، سپاهى را از مصر به فرماندهى سعد الدّوله قواس ، اعزام كرد كه در عسقلان به فرنگيان برخوردند و جنگ شدّت گرفت و كشتاربه راه افتاد ، مصريان با صبر و مقاومت ، ايستادگى كردند و به صليبى ها يورش بردند و آنها را شكست داده و به قيساريه « 7 »
و به گفته اى به سمت يافا « 8 »
بيرون راندند . و در سال 496
( 1 ) - ابن قلانسى ، ص 137 و النجوم الزاهرة ، ج 5 ، ص 150 .
( 2 ) - مقريزى ، الخطط ، ج 2 ، ص 165 و النجوم الزاهرة ، ج 5 ، ص 150 و سعيد عاشور ، الحركة الصيلبية ، ج 1 ، ص 255 .
( 3 ) - ابن منجب صيرفى ، الاشارة الى من نال الوزارة ، ص 61 .
( 4 ) - ابن اثير ، ج 8 ، ص 221 .
( 5 ) - همان مدرك ص 221 .
( 6 ) - ابن قلانسى ، ص 182 .
( 7 ) - ابومحاسن ، النجوم الزاهرة ، ج 5 ، ص 152 .
( 8 ) - .