تاريخ نيروى دريايى اسلام در مصر و شام (فارسى) — الصفحة ٤٦
ب - دمياط
از اين رو در سال 136 هجرى « ابوالعبّاس سفّاح » لشكريان عبّاسى را به فرماندهى « عامربن اسماعيل » به سوى مغرب فرستاد چنان كه « مثنى بن زياد خثعمى » را به اسكندريه اعزام كرد تا از آنجابراى حركت به سوى طرابلس « 1 »
غرب كشتيها راآماده سازد .
اسكندريه در دوران « طولونيان » به عنوان بزرگترين پايگاه دريايى در مصر موقعيّت خود را حفظ كرد و آن زمانى بودكه در سال 256 هجرى « 2 »
به قلمرو حكومت احمد بن طولون پيوست .
ازموارد توجّه ويژه او نسبت به آبراه اسكندريه اين بودكه چندين بار از آنجا ديدن كرد وهنگام ديدار از آنجا از اهتمام به شهر وتوجّه به كارگاه صنعتى آن ، سستى نورزيد ، تابه جهت شدّت نياز او به ناوگانى نيرومند براى حفظ سواحل سرزمين خود ، توليد كشتىها فزونى يابد و اين در زمانى بودكه مقاصد خصمانهء موفّق عبّاسى برضدّ او آشكار شد ، واو باچنين ناوگانى مىتوانست از راههاى ارتباط دريايى بين شام و مصر « 3 »
مراقبت كند .
احمد بن طولون همچنين به عمران وآبادى اسكندريه پرداخت و براى تقويت بازرگانى دريايى در خارج و از طريق رودخانه در داخل ، اين شهر رابه رود نيل متّصل كرد و در سال 259 هجرى فرمان حفّارى دوباره خليج اسكندريه را صادر كرد . « 4 »
خُمارَويَه فرزندش نيز ، اهتمام به پايگاه اسكندريه را از پدرش به ارث برد ، وى از آن پايگاه ديدن مىكرد و واحدهاى ناوگان آنجا رامورد بازديد قرار مىداد . « 5 »
ب - دمياط
ب - دمياط
دمياط در دوران اسلامى ، در مصر از دو جنبه به عنوان يكى از پايگاههاى مهمّ
( 1 ) - براى شرح بيشتر به نوشته من : تاريخ الاسكندريه ، ص 121 مراجعه شود .
( 2 ) - البلوى ، سيرهء احمد بن طولون ، تحقيق استاد محمد كرد على ، دمشق 1358 ، ص 47 .
( 3 ) - حسن محمود وبانو كاشف ، مصر فى عصر الطولونيين والاخشيديين ، ص 27 .
( 4 ) - المقريزى ، الخطط ، ج 1 ، ص 300 .
( 5 ) - تاريخ الاسكندريه وحضارتها فى العصر الاسلامى ، ص 166 .