تاريخ نيروى دريايى اسلام در مصر و شام (فارسى) — الصفحة ٤١

تجديد برترى دريايى مسلمين ( شرق مديترانه ) باتسلط بر جزيرهءكِرْت

ترتيبى كه در گذشته نيز در بسيارى ازنبردهاى دريايى خود چنين مىكردند « 1 »

با استفاده از اوضاع بد سياسى در سرزمين مصر و تشويش خاطر اعراب ساكن اسكندريه و اطراف آن مانند « لخم » و « بنى مدلج » ، بعنوان يكى از طرفهاى درگير وارد ميدان شدند و از عمربن هلال حديجى بر ضدّ دشمنانش پشتيبانى كردند و او را ديگر بار به فرمانروايى اسكندريه برگرداندند .

بدين ترتيب زمينهء فرود آمدن آنان در سرزمين اسكندريه فراهم شد و يا حداقل با فرا رسيدن فصل زمستان و متوقّف شدن فعّاليّت دريايى ، عوض زندگى بر عرشه كشتىها ، در خشكى اقامت گزيدند و سپس بر ضدّ پسر هلال قيام كردند و با لخمىها در نبردى سخت به زد و خورد پرداختند و آنها را شكست داده و در ذى الحجّه سال 200 هجرى به زور وارد اسكندريه شدند و مستبدّانه بر آن حكمرانى كردند .

مأمون عبّاسى تصميم گرفت به اغتشاشات داخلى مصر پايان دهد ، از اين رو در سال 210 هجرى سپاهى را از اهل خراسان به فرماندهى « عبداللّه بن طاهر » بدان سامان گسيل داشت .

ابن طاهر برخى از كشتيهاى عبّاسيان را كه در آبراه « ثغر » ( طرطوس ) تا « تنس » مرز دارى مىكردند ، به كمك طلبيد و با كمك نيروهاى خود توانست بر منطقهء مورد نظر مسلّط گردد واندلسىها را در اسكندريه به محاصره خود درآورد و آنان مشروط به اينكه ازشهر خارج شده به يكى از جزاير روم بروند ، با ابن طاهر مصالحه كردند و جزيره كرت را انتخاب كردند « 2 »

كه در گذشته در سال 211 هجرى به فرماندهى « ابوحفص عمر بن شعيب » ، با چهل كشتى به طرف جزيره كرت و ديگر جزاير يونان يورش برده و در خليج سودا فرود آمده بودند .

به گفته بلاذرى ، آنها يك قلعه از كرت را گشودند و سپس با ادامهء عمليّات ، همه جزيره را قلعه‌اى « 3 »

بعد از قلعهء ديگر تا حدود سال 230 هجرى « 4 »

و با استفاده از

( 1 ) - تاريخ يعقوبى ، نجف ، ج 3 ، ص 174 و الكندى ، ص 158 و تاريخ الاسكندريه ، ص 137 و تاريخ البحرية الاسلامية فى المغرب ، ص 74 .

( 2 ) - ابن الابار ، الحلّة السيراء ، تحقيق دكتر حسين مونس ، قاهره ، 1963 ، ج 1 ، ص 45 .

( 3 ) - بلاذرى ، ج 1 ، ص 279 .

( 4 ) - .