تاريخ نيروى دريايى اسلام در مصر و شام (فارسى) — الصفحة ١٢٣
2 - يگانهاى دريايى ( جنگى و بازرگانى ) در زمان فاطميان
تشكيل مىداد ، « 1 »
از آنجا كه بدنهء اين كشتىها قيراندود شده بود و داراى باد بانهايى به رنگ سفيد بودند و شباهت به كلاغ داشتند آنها را « كلاغ » مىگفتند ابن آبارِ شاعر در زمينه تشبيه اين كشتيها به كلاغ ، چكامه‌اى دارد :
« چه خوش است آن دختران دريا كه بر روى آب روانند و آتش دشمن را خاموش مىكنند . باد آنانرا به پرواز در مىآورد و با بالهاى سفيد ، مشركان را به نابودى مىكشد .
اسبان سياهى كه بيمارى ندارد ، ولىچرا سواران ، آن را قير اندود مىكنند ، آن را كلاغ مىخوانند و بسيار تندرو است ، فرزند درياست و سينه شاهين دارد . » « 2 »
اين نوع كشتى ، شناورى بسيار بزرگ و بلند بوده است كه دارا بودن 140 پارو ، « 3 »
از ويژگىهاى آن بود و با آن نيروهاى رزمى و پارو زنندگان را جابجا مىكردند . اين كشتى مجهّز به برج‌ها و بادبانهايى بود كه براى دفاع و حمله مورد استفاده قرار مىگرفت .
ابن حمديس صقلى باتوصيف شينىهاى جنگى و برج هايى كه مسؤولان آتش بار از آن آتش نفت سفيد بر روى دشمن مىگشودند ، امير حسين بن على از فرماندهان بنى زيرى را در غرب نزديك ، مخاطب قرار داده و مىگويد :
« كشتيهاى تندرو و پرنده‌اى ساختى و بر دريا شهرها به پاكردى !
برجهاى جنگى كه مىپندارى بر فراز آنها آهنگرانى نشسته‌اند ،
كه از برجهاى جنگى خود بر دشمن آتش مىافكنند كه اندرون او را مىسوزاند .
و با نفت سفيدى كه مىپندارى آب است و با آن نيروهاى دشمن را بيجان مىكند » « 4 »
( 1 ) - عبدالمنعم ماجد ، نظم الفاطميين و رسومهم فى مصر ، ج 1 ، ص 222 .
( 2 ) - مقرى ، نفخ الطيب ، ج 5 ، ص 200 .
( 3 ) - ابن مماتى ، قوانين الدواوين ، ص 340 .
( 4 ) - ديوان ابن حمديس ، تصحيح وتقديم دكتر احسان عبّاس ، بيروت 1960 ، ص 513 .